Sau hơn một năm tăng trưởng bùng nổ nhờ kỳ vọng vào trí tuệ nhân tạo (AI), các nhà đầu tư đang bắt đầu đánh giá lại triển vọng tăng trưởng và định giá của nhiều doanh nghiệp công nghệ hàng đầu thế giới.
Tại Nhật Bản, cổ phiếu SoftBank Group – tập đoàn đầu tư công nghệ được xem là một trong những “người chiến thắng lớn” của làn sóng AI – giảm tới 6,3% trong phiên giao dịch buổi sáng. Đây là mức giảm mạnh nhất trong nhóm công nghệ vốn hóa lớn của khu vực. SoftBank thời gian qua đã trở thành tâm điểm chú ý của giới đầu tư nhờ các khoản đầu tư quy mô lớn vào hạ tầng AI, trung tâm dữ liệu và các dự án phát triển AI thế hệ mới.
Tại Hàn Quốc, cổ phiếu Samsung Electronics giảm 3,4%, trong khi SK Hynix – nhà sản xuất bộ nhớ AI HBM lớn nhất thế giới hiện nay – mất 5,7% giá trị. Đây là hai doanh nghiệp đang hưởng lợi trực tiếp từ nhu cầu bùng nổ của các trung tâm dữ liệu AI toàn cầu, đặc biệt là từ Nvidia, Microsoft, Google, Amazon và Meta.
Tại Đài Loan, cổ phiếu TSMC, nhà sản xuất chip theo hợp đồng lớn nhất thế giới và là đối tác chiến lược của Nvidia, Apple, AMD và Qualcomm, giảm khoảng 2,6%. MediaTek – doanh nghiệp thiết kế chip hàng đầu Đài Loan – cũng giảm hơn 3%.
Đợt điều chỉnh diễn ra ngay sau phiên giảm sâu của nhóm bán dẫn Mỹ vào cuối tuần trước. Chỉ số Philadelphia Semiconductor Index (SOX), thước đo quan trọng của ngành công nghiệp chip toàn cầu, đã lao dốc hơn 10%, ghi nhận phiên giảm mạnh nhất kể từ giai đoạn đại dịch COVID-19 năm 2020.
Tâm điểm chú ý của giới đầu tư là Broadcom. Dù công ty công bố doanh thu AI tiếp tục tăng trưởng mạnh và đưa ra dự báo tích cực cho các quý tới, kết quả kinh doanh vẫn không đủ để đáp ứng những kỳ vọng rất cao mà thị trường đã đặt ra. Cổ phiếu Broadcom giảm gần 15%, kéo theo làn sóng bán tháo lan rộng trên toàn bộ ngành bán dẫn.
Tác động nhanh chóng lan sang các "đại gia" công nghệ Mỹ. Nvidia giảm hơn 6%, khiến giá trị vốn hóa thị trường mất trên 300 tỷ USD chỉ trong một phiên. AMD giảm gần 11%, Micron Technology giảm khoảng 13%, trong khi Marvell Technology – doanh nghiệp vừa được đưa vào chỉ số S&P 500 nhờ sự bùng nổ của AI – cũng ghi nhận mức giảm mạnh.
Theo Reuters, tổng giá trị vốn hóa bị xóa sổ khỏi các công ty bán dẫn niêm yết tại Mỹ trong phiên giao dịch cuối tuần trước lên tới khoảng 1.300 tỷ USD, phản ánh quy mô điều chỉnh chưa từng có kể từ khi cơn sốt AI bắt đầu bùng nổ.
Giới phân tích cho rằng thị trường đang bước vào giai đoạn chuyển từ “đầu tư theo kỳ vọng” sang “đầu tư dựa trên hiệu quả thực tế”. Trong hơn một năm qua, cổ phiếu công nghệ tăng trưởng mạnh nhờ niềm tin rằng AI sẽ tạo ra một cuộc cách mạng công nghiệp mới. Tuy nhiên, khi mặt bằng định giá đã lên rất cao, nhà đầu tư bắt đầu yêu cầu các doanh nghiệp phải chứng minh khả năng chuyển đổi nhu cầu AI thành doanh thu và lợi nhuận thực tế.
Một yếu tố khác gây áp lực lên thị trường là dữ liệu kinh tế Mỹ tích cực hơn dự kiến. Báo cáo việc làm mới nhất cho thấy nền kinh tế Mỹ vẫn duy trì sức tăng trưởng tốt, làm gia tăng khả năng Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) sẽ tiếp tục giữ lãi suất ở mức cao lâu hơn. Điều này khiến dòng tiền có xu hướng rời khỏi các tài sản tăng trưởng cao như cổ phiếu công nghệ.
Dù vậy, nhiều chuyên gia cho rằng đợt điều chỉnh hiện nay chưa làm thay đổi triển vọng dài hạn của ngành AI. Các tập đoàn công nghệ lớn vẫn đang tiếp tục công bố những khoản đầu tư khổng lồ vào hạ tầng AI.
Google mới đây ký hợp đồng trị giá khoảng 920 triệu USD mỗi tháng để thuê năng lực điện toán phục vụ AI. Microsoft, Amazon, Meta và OpenAI cũng đang đẩy mạnh xây dựng các trung tâm dữ liệu thế hệ mới. Trong khi đó, Nvidia tiếp tục dự báo nhu cầu chip AI sẽ tăng mạnh trong nhiều năm tới khi AI được triển khai rộng khắp trong các lĩnh vực sản xuất, y tế, tài chính, giao thông và robot.
Giới đầu tư nhận định những biến động hiện nay phản ánh quá trình tái cân bằng cần thiết sau giai đoạn tăng trưởng quá nóng. Tuy nhiên, về dài hạn, AI vẫn được xem là động lực tăng trưởng quan trọng nhất của ngành công nghệ toàn cầu trong thập niên tới.
Đối với các doanh nghiệp châu Á như Samsung Electronics, SK Hynix, TSMC, MediaTek hay SoftBank, cuộc đua AI vẫn đang mở ra cơ hội lịch sử. Song song với cơ hội đó là áp lực ngày càng lớn về hiệu quả đầu tư, năng lực đổi mới công nghệ và khả năng đáp ứng nhu cầu ngày càng khắt khe của thị trường toàn cầu.