Cùng với kế hoạch phát triển mô hình AI lên tới 10.000 tỷ tham số và mở rộng mạnh năng lực trung tâm dữ liệu, Alibaba đang từng bước xây dựng hệ sinh thái AI khép kín từ chip bán dẫn, mô hình nền tảng đến hạ tầng điện toán.
Chip Zhenwu V900 mạnh gấp ba lần thế hệ trước
Tại Hội nghị điện toán đám mây Apsara thường niên diễn ra ở Hàng Châu ngày 22/9, Alibaba công bố Zhenwu V900, chip AI mới do T-Head, đơn vị thiết kế bán dẫn của tập đoàn, phát triển.
Theo Alibaba, V900 có hiệu năng cao gấp ba lần chip Zhenwu M890 ra mắt hồi tháng 5/2026. Chip mới được thiết kế để phục vụ cả quá trình huấn luyện và vận hành mô hình AI, đồng thời có khả năng mở rộng thành những cụm điện toán quy mô rất lớn.
Alibaba cho biết Zhenwu V900 có thể hỗ trợ các cụm lên tới 500.000 chip, nhằm đáp ứng nhu cầu xử lý những mô hình AI ngày càng lớn.
Theo thông tin từ T-Head, V900 được trang bị bộ nhớ 216 GB và băng thông kết nối giữa các chip đạt khoảng 1.200 GB/giây, đồng thời hỗ trợ các định dạng tính toán độ chính xác thấp như FP8 và FP4. Những đặc điểm này hướng tới việc nâng cao hiệu quả xử lý trong các tác vụ huấn luyện và suy luận AI quy mô lớn.
Alibaba dự kiến đưa Zhenwu V900 vào sản xuất hàng loạt trong quý I/2027.
Tham vọng phát triển mô hình AI 10.000 tỷ tham số
Không dừng ở phần cứng, Alibaba đồng thời công bố kế hoạch phát triển một mô hình AI thế hệ mới có quy mô từ 5.000 tỷ đến 10.000 tỷ tham số.
Quy mô này lớn hơn đáng kể so với mô hình Qwen 3.8 Max hiện tại của Alibaba, được công bố ở mức khoảng 2.400 tỷ tham số. Alibaba cho biết thế hệ mô hình tiếp theo sẽ hướng tới khả năng xử lý những nhiệm vụ phức tạp hơn và có thời gian thực hiện dài hơn.
Alibaba cho biết Qwen 4 hiện đã bước vào giai đoạn huấn luyện, trong khi các thế hệ Qwen 4.5 và Qwen 5 đang nằm trong lộ trình phát triển tiếp theo.
Đáng chú ý, Alibaba cũng đang nghiên cứu khả năng để các mô hình AI tự xác định điểm yếu, tiến hành thử nghiệm và tạo dữ liệu huấn luyện với mức độ can thiệp của con người thấp hơn. Đây là hướng phát triển nhằm nâng cao khả năng tự cải thiện của mô hình AI.
Xây dựng hệ sinh thái AI từ chip đến trung tâm dữ liệu
Những công bố mới cho thấy Alibaba không chỉ muốn trở thành nhà cung cấp mô hình AI mà đang hướng tới kiểm soát nhiều lớp trong chuỗi công nghệ.
Hệ sinh thái này bao gồm chip AI, bộ xử lý máy chủ, mạng kết nối, mô hình nền tảng, nền tảng điện toán đám mây và trung tâm dữ liệu.
Alibaba đặt mục tiêu nâng tổng công suất các trung tâm dữ liệu của Alibaba Cloud lên hơn 20 gigawatt vào năm 2032. Quy mô này cho thấy tập đoàn đang chuẩn bị cho nhu cầu điện toán tăng mạnh khi AI ngày càng được triển khai rộng rãi trong doanh nghiệp và các dịch vụ số.
CEO Alibaba Eddie Wu cho rằng AI đang bước vào một giai đoạn phát triển có thể tạo ra những thay đổi sâu rộng tương tự các cuộc cách mạng công nghiệp trước đây.
Tập đoàn cũng đã cam kết đầu tư hơn 53 tỷ USD trong ba năm để tích hợp AI vào hoạt động kinh doanh cốt lõi, đặc biệt là thương mại điện tử và điện toán đám mây.
Tăng tốc tự chủ chip trong bối cảnh cạnh tranh Mỹ - Trung
Việc Alibaba đẩy mạnh phát triển chip AI diễn ra trong bối cảnh các công ty công nghệ Trung Quốc đang tăng tốc xây dựng năng lực bán dẫn trong nước, trong khi Mỹ tiếp tục áp dụng các biện pháp kiểm soát xuất khẩu đối với một số loại chip AI tiên tiến.
Alibaba, Huawei và nhiều doanh nghiệp bán dẫn Trung Quốc đang phát triển các giải pháp thay thế cho bộ xử lý AI của các nhà cung cấp Mỹ.
Trong bối cảnh đó, việc Alibaba đồng thời phát triển chip riêng và mô hình AI riêng có ý nghĩa lớn đối với chiến lược giảm phụ thuộc vào công nghệ nước ngoài.
Tuy nhiên, việc Alibaba gọi Zhenwu V900 là chip AI mạnh nhất của Trung Quốc là tuyên bố của doanh nghiệp, không đồng nghĩa với việc hiệu năng của V900 đã được xác nhận độc lập là vượt trội so với toàn bộ các sản phẩm cạnh tranh trên thị trường quốc tế. Reuters cho biết V900 được Alibaba giới thiệu là chip mạnh nhất của Trung Quốc hiện nay.
Cuộc đua AI đang chuyển sang “toàn stack”
Động thái của Alibaba cho thấy cạnh tranh AI đang ngày càng vượt ra ngoài cuộc đua giữa các mô hình.
Để phát triển và vận hành các mô hình AI lớn, doanh nghiệp cần đồng thời có bộ xử lý, bộ nhớ, mạng tốc độ cao, hệ thống máy chủ, trung tâm dữ liệu, điện năng, phần mềm và mô hình AI.
Đây cũng là cách tiếp cận mà các tập đoàn công nghệ lớn đang theo đuổi. Thay vì phụ thuộc hoàn toàn vào một nhà cung cấp chip hoặc một nền tảng bên ngoài, các doanh nghiệp có xu hướng phát triển nhiều lớp công nghệ của riêng mình để tối ưu hiệu năng và kiểm soát chi phí.
Với Alibaba, Zhenwu V900 vì vậy không chỉ là một sản phẩm bán dẫn mới mà là một thành phần trong chiến lược xây dựng hệ sinh thái AI tích hợp từ phần cứng đến phần mềm.
Cơ hội cho ngành bán dẫn và điện tử Việt Nam
Sự mở rộng nhanh chóng của hạ tầng AI đang tạo ra nhu cầu lớn đối với nhiều nhóm sản phẩm trong chuỗi cung ứng bán dẫn và điện tử, từ chip xử lý, bộ nhớ, bảng mạch, thiết bị mạng đến nguồn điện, hệ thống làm mát và máy chủ.
Đối với Việt Nam, xu hướng này mở ra cơ hội tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng phục vụ trung tâm dữ liệu và hạ tầng AI, bên cạnh các chuỗi sản xuất điện tử tiêu dùng truyền thống.
Việc Alibaba phát triển đồng thời chip, mô hình và trung tâm dữ liệu cũng cho thấy một yêu cầu ngày càng rõ đối với các quốc gia muốn tham gia chuỗi giá trị AI: không chỉ thu hút các nhà máy lắp ráp mà cần từng bước hình thành năng lực về thiết kế chip, đóng gói - kiểm thử, sản xuất linh kiện, thiết bị điện tử, phần mềm và dịch vụ kỹ thuật.
Đây là lĩnh vực mà doanh nghiệp Việt Nam có thể tìm kiếm cơ hội hợp tác, đặc biệt trong công nghiệp hỗ trợ, thiết bị điện tử công nghiệp, hệ thống nguồn và làm mát, tự động hóa, máy chủ, thiết bị mạng và các giải pháp phục vụ trung tâm dữ liệu.
Với Zhenwu V900, Alibaba đang phát đi tín hiệu rõ ràng rằng cuộc đua AI tại Trung Quốc đang chuyển sang giai đoạn mới: cạnh tranh không chỉ về mô hình mà còn về khả năng làm chủ toàn bộ hạ tầng công nghệ từ chip bán dẫn đến trung tâm dữ liệu.