Meta Platforms đang chuẩn bị bước vào lĩnh vực dịch vụ điện toán đám mây AI bằng kế hoạch thương mại hóa phần năng lực tính toán (AI compute) còn dư tại các trung tâm dữ liệu khổng lồ của mình. Nếu được triển khai, đây sẽ là lần đầu tiên Meta trực tiếp cạnh tranh với Amazon Web Services (AWS), Microsoft Azure, Google Cloud và các nhà cung cấp "AI cloud" thế hệ mới như CoreWeave.
Theo CNBC dẫn nguồn Bloomberg, dự án nội bộ mang tên Meta Compute vẫn đang trong giai đoạn đầu. Meta dự kiến cho phép doanh nghiệp và các nhà phát triển thuê năng lực tính toán AI hoặc sử dụng các mô hình AI của hãng thông qua nền tảng đám mây, thay vì chỉ phục vụ nhu cầu nội bộ như trước đây.
Động thái này diễn ra trong bối cảnh Meta đang đầu tư với quy mô chưa từng có vào hạ tầng AI. Công ty đã nâng kế hoạch chi tiêu vốn năm 2026 lên khoảng 125–145 tỷ USD, chủ yếu dành cho các siêu trung tâm dữ liệu, GPU và hạ tầng phục vụ các mô hình AI thế hệ mới. Việc thương mại hóa năng lực tính toán được xem là giải pháp giúp Meta tạo thêm nguồn doanh thu để bù đắp khoản đầu tư khổng lồ này.
Thông tin trên ngay lập tức tạo hiệu ứng tích cực trên thị trường chứng khoán. Cổ phiếu Meta tăng hơn 7% trong phiên giao dịch sau khi báo cáo được công bố, trong khi cổ phiếu của các nhà cung cấp dịch vụ AI cloud như CoreWeave và Nebius giảm từ 10–12% do lo ngại phải đối mặt với một đối thủ có tiềm lực tài chính rất lớn.
Khác với Amazon, Microsoft hay Google – những doanh nghiệp xây dựng mảng điện toán đám mây từ nhiều năm trước – Meta vốn phát triển hạ tầng AI chủ yếu để phục vụ các sản phẩm của mình như Facebook, Instagram, WhatsApp và các mô hình ngôn ngữ Llama. Tuy nhiên, quy mô đầu tư ngày càng lớn đã khiến công ty bắt đầu cân nhắc khai thác thương mại phần công suất chưa sử dụng nhằm nâng cao hiệu quả đầu tư.
Theo các nguồn tin, Meta đang xem xét nhiều mô hình kinh doanh, từ cho phép khách hàng sử dụng trực tiếp các mô hình AI của hãng đến cung cấp năng lực tính toán thô (raw compute) cho các doanh nghiệp tự triển khai mô hình riêng. Cách tiếp cận này tương đồng với các nhà cung cấp AI cloud chuyên biệt đang nổi lên trên thị trường.
Giới phân tích cho rằng nếu Meta chính thức gia nhập thị trường AI cloud, áp lực cạnh tranh sẽ gia tăng đáng kể, đặc biệt đối với các doanh nghiệp chuyên cung cấp hạ tầng AI. Trong khi đó, tác động đến các "ông lớn" như AWS, Microsoft Azure hay Google Cloud có thể chưa quá lớn nhờ hệ sinh thái khách hàng và dịch vụ đã được xây dựng trong nhiều năm.
Xu hướng này cũng phản ánh sự thay đổi trong chiến lược của các tập đoàn công nghệ. Trước đây, hạ tầng AI chủ yếu được xem là khoản đầu tư phục vụ nội bộ, nhưng nay đang trở thành một loại tài sản có thể khai thác thương mại. Khi cuộc đua AI đòi hỏi hàng trăm tỷ USD đầu tư vào trung tâm dữ liệu và chip xử lý, việc bán năng lực điện toán dư thừa được xem là cách giúp các doanh nghiệp tối ưu hiệu quả sử dụng tài sản, đồng thời mở ra một thị trường dịch vụ AI hoàn toàn mới.