Theo số liệu vừa được SEMI (Hiệp hội Công nghiệp Bán dẫn Quốc tế) công bố, lượng wafer silicon xuất xưởng toàn cầu trong quý II/2026 đạt 3,573 tỷ inch vuông, tăng 7,4% so với cùng kỳ năm trước và tăng 9,1% so với quý I/2026.

SEMI cho biết đà tăng trưởng này chủ yếu đến từ nhu cầu ngày càng lớn đối với các dòng chip phục vụ trí tuệ nhân tạo (AI), kéo theo sự gia tăng đầu tư vào các quy trình sản xuất bán dẫn tiên tiến và nhu cầu nguyên liệu wafer.

Wafer 300 mm tiếp tục dẫn dắt thị trường

Theo SEMI, phân khúc wafer silicon 300 mm tiếp tục đóng vai trò trung tâm của ngành công nghiệp bán dẫn.

Hiện loại wafer này chiếm khoảng 70% thị trường wafer silicon toàn cầu và là nền tảng để sản xuất các dòng chip nhớ DRAM, NAND Flash cũng như các bộ xử lý logic tiên tiến phục vụ AI, trung tâm dữ liệu, điện toán hiệu năng cao (HPC) và điện thoại thông minh.

Đáng chú ý, riêng lĩnh vực bộ nhớ hiện chiếm khoảng 60% tổng nhu cầu wafer 300 mm, phản ánh sự phục hồi mạnh của thị trường DRAM và HBM khi các hãng công nghệ tăng tốc đầu tư hạ tầng AI.

Ông Ginji Yada, Chủ tịch SEMI Silicon Manufacturers Group (SMG) kiêm Phó Chủ tịch phụ trách kinh doanh và tiếp thị của Sumco, nhận định:

"Thị trường wafer silicon tiếp tục duy trì đà tăng trưởng ổn định trong quý II. Nhu cầu mạnh mẽ từ AI vẫn là động lực chính, không chỉ ở các dòng chip logic và bộ nhớ tiên tiến mà còn mở rộng sang bán dẫn công suất và công nghệ silicon photonics."

AI kéo theo các hợp đồng cung ứng dài hạn

Làn sóng đầu tư AI không chỉ làm tăng nhu cầu wafer mà còn thúc đẩy các nhà sản xuất chip ký kết các hợp đồng cung ứng dài hạn nhằm đảm bảo nguồn nguyên liệu.

Một ví dụ điển hình là GlobalWafers và Micron vừa đạt thỏa thuận sơ bộ về hợp đồng cung ứng kéo dài 10 năm. Theo thỏa thuận, Micron sẽ hỗ trợ 500 triệu USD để GlobalWafers mở rộng năng lực sản xuất wafer silicon 300 mm tại Mỹ.

Hai doanh nghiệp cho biết dự án sẽ góp phần củng cố chuỗi cung ứng wafer tiên tiến trong nước, đồng thời giảm sự phụ thuộc vào nguồn cung từ châu Á trong bối cảnh cạnh tranh công nghệ toàn cầu ngày càng gay gắt.

Thị trường vẫn nằm trong tay "Big Five"

Wafer silicon là vật liệu nền tảng trong sản xuất bán dẫn. Từ các tấm silicon đơn tinh thể có độ tinh khiết cực cao, các nhà sản xuất sẽ chế tạo thành những đĩa wafer mỏng để tạo nên hàng nghìn vi mạch trên mỗi tấm.

Hiện thị trường wafer silicon toàn cầu vẫn có mức độ tập trung rất cao khi 5 doanh nghiệp chiếm phần lớn sản lượng thế giới, gồm:

• Shin-Etsu Chemical (Nhật Bản)

• Sumco (Nhật Bản)

• GlobalWafers (Đài Loan)

• SK Siltron (Hàn Quốc)

• Siltronic (Đức)

Sự thống trị của nhóm doanh nghiệp này khiến wafer silicon tiếp tục được xem là một trong những mắt xích chiến lược nhất của chuỗi cung ứng bán dẫn toàn cầu.

AI tạo chu kỳ tăng trưởng mới cho ngành vật liệu bán dẫn

Sau giai đoạn điều chỉnh của ngành bán dẫn trong các năm trước, AI đang mở ra chu kỳ tăng trưởng mới đối với các doanh nghiệp cung cấp vật liệu nền.

Không chỉ các nhà sản xuất chip như NVIDIA, TSMC, Samsung hay SK hynix được hưởng lợi, mà các doanh nghiệp ở thượng nguồn chuỗi cung ứng như nhà sản xuất wafer silicon cũng ghi nhận nhu cầu gia tăng nhờ sự bùng nổ của trung tâm dữ liệu AI, chip nhớ HBM, silicon photonics và các dòng bán dẫn công suất cao.

Giới phân tích nhận định nếu xu hướng đầu tư AI tiếp tục được duy trì, nhu cầu đối với wafer 300 mm sẽ còn tăng trong nhiều năm tới, góp phần thúc đẩy toàn bộ chuỗi cung ứng bán dẫn toàn cầu.