Ngày 23/9 tại New York, Vietjet cùng các công ty thành viên Galaxy Holdings và Galaxy Telecom đã ký thỏa thuận hợp tác chiến lược với Starlink nhằm đưa Internet tốc độ cao lên các chuyến bay của hãng. Thỏa thuận được trao đổi trong khuôn khổ chuyến công tác của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại Hoa Kỳ, với sự tham dự của các lãnh đạo, quan chức và đại diện doanh nghiệp hai nước.
Trang bị Starlink cho 120 tàu bay trong giai đoạn đầu
Theo kế hoạch, Starlink sẽ được triển khai trên 120 tàu bay Vietjet trong giai đoạn đầu, gồm 100 tàu bay Airbus A321/Boeing 737 và 20 tàu bay Airbus A330. Vietjet cũng dự kiến trang bị hệ thống kết nối tốc độ cao cho các tàu bay mới được tiếp nhận trong tương lai, hướng tới mở rộng dịch vụ trên toàn mạng bay nội địa và quốc tế của hãng.
Điểm đáng chú ý là dịch vụ Wi-Fi tốc độ cao sẽ được cung cấp miễn phí cho hành khách trên các chuyến bay mang thương hiệu Vietjet. Người dùng có thể kết nối Internet trong hành trình để làm việc, liên lạc, truy cập nội dung trực tuyến hoặc sử dụng các dịch vụ giải trí.
Khác với các hệ thống kết nối hàng không truyền thống phụ thuộc vào vệ tinh địa tĩnh, Starlink sử dụng mạng vệ tinh quỹ đạo Trái đất tầm thấp (LEO), qua đó cung cấp kết nối với độ trễ thấp hơn. Theo Vietjet, hệ thống có khả năng cung cấp kết nối trên cả các khu vực đại dương, vùng cực và những khu vực xa xôi.
Từ Wi-Fi trên máy bay đến hệ sinh thái hàng không số
Thỏa thuận với Starlink được Vietjet xác định là bước khởi đầu cho quan hệ hợp tác công nghệ dài hạn với SpaceX. Bên cạnh kết nối Internet, hãng cho biết đang tiếp tục đầu tư vào dữ liệu, trí tuệ nhân tạo và nguồn nhân lực công nghệ cao nhằm xây dựng hệ sinh thái hàng không số.
Điều này cho thấy kết nối Internet trên máy bay đang dần chuyển từ một tiện ích bổ sung thành một cấu phần của hạ tầng số trong ngành hàng không. Khi kết nối tốc độ cao được duy trì trong suốt hành trình, máy bay có thể trở thành một phần của hệ sinh thái dịch vụ số, mở rộng khả năng cung cấp các dịch vụ trực tuyến cho hành khách cũng như hỗ trợ hoạt động vận hành dựa trên dữ liệu.
Ở góc độ công nghệ, việc triển khai Starlink trên đội tàu bay quy mô lớn cũng đòi hỏi sự tích hợp giữa hệ thống vệ tinh, thiết bị đầu cuối, mạng truyền dẫn, phần mềm và các hệ thống công nghệ thông tin trên máy bay. Đây là một ví dụ cho xu hướng hội tụ ngày càng rõ giữa công nghệ vũ trụ, viễn thông, điện tử, dữ liệu và trí tuệ nhân tạo.
Thêm động lực cho hệ sinh thái công nghệ cao Việt Nam
Hợp tác giữa Vietjet và Starlink không chỉ có ý nghĩa đối với ngành hàng không mà còn cho thấy dư địa ngày càng lớn của các công nghệ kết nối vệ tinh trong nền kinh tế số Việt Nam.
Sự phát triển của mạng vệ tinh quỹ đạo thấp đang mở rộng phạm vi ứng dụng của Internet tốc độ cao, từ hàng không, hàng hải đến các khu vực xa trung tâm và những lĩnh vực đòi hỏi khả năng kết nối liên tục. Cùng với đó là nhu cầu đối với các thiết bị điện tử, thiết bị đầu cuối, anten, hệ thống xử lý tín hiệu, phần mềm điều khiển và các giải pháp quản trị dữ liệu.
Đối với hệ sinh thái điện tử – bán dẫn Việt Nam, đây là một lĩnh vực có thể mở ra những hướng tham gia mới, đặc biệt ở các khâu thiết kế và sản xuất thiết bị điện tử, linh kiện viễn thông, thiết bị kết nối, module RF, chip xử lý tín hiệu, phần mềm nhúng và các giải pháp tích hợp hệ thống.
Việc các doanh nghiệp Việt Nam từng bước tham gia những hệ sinh thái công nghệ có yêu cầu cao như hàng không, vệ tinh và kết nối số cũng đặt ra yêu cầu nâng cao năng lực nghiên cứu, thiết kế, kiểm định, an toàn thông tin và làm chủ công nghệ. Đây là những năng lực có ý nghĩa quan trọng đối với quá trình nâng cấp vị thế của doanh nghiệp Việt Nam trong chuỗi giá trị điện tử – bán dẫn.
Kết nối số trở thành một phần của năng lực cạnh tranh
Với Vietjet, việc đưa Wi-Fi tốc độ cao miễn phí lên toàn mạng bay là một bước nâng cấp trải nghiệm hành khách. Nhưng ở góc độ rộng hơn, thỏa thuận với Starlink phản ánh một xu hướng đang diễn ra mạnh mẽ: hạ tầng kết nối đang trở thành một thành phần ngày càng quan trọng của năng lực cạnh tranh trong các ngành dịch vụ và công nghiệp hiện đại.
Khi hàng không, logistics, sản xuất, đô thị và các dịch vụ công ngày càng phụ thuộc vào dữ liệu thời gian thực, nhu cầu về kết nối tốc độ cao, độ trễ thấp và khả năng hoạt động liên tục sẽ tiếp tục gia tăng.
Đối với Việt Nam, việc hình thành các liên kết giữa doanh nghiệp trong nước với những tập đoàn công nghệ toàn cầu trong các lĩnh vực mới như vệ tinh, AI và kết nối số không chỉ tạo thêm giá trị cho người sử dụng, mà còn mở ra cơ hội để doanh nghiệp Việt Nam tham gia sâu hơn vào những chuỗi công nghệ mới, qua đó từng bước mở rộng hệ sinh thái điện tử – bán dẫn từ các lĩnh vực truyền thống sang những ngành công nghệ cao có giá trị gia tăng lớn hơn.