Tư vấn tiêu dùng
Điện thoại thông minh ảnh hưởng đến bộ não con người như thế nào
Trọng Đạt - Thứ Hai, 12/03/2018 12:00 SA
Vietnet24h - Những âm thanh cảnh báo từ điện thoại thông minh kích thích các hoocmon gây căng thẳng của chúng ta hoạt động, khiến nhịp tim nhanh hơn, hơi thở dồn dập, kích thích các tuyến mồ hôi và cơ bắp.
Suốt cả ngày, chúng ta thường bị làm phiền bởi các cảnh báo từ thiết bị điện thoại. Đó là tiếng buzz đánh  thức, tiếng email báo hộp thư, thông báo từ các đồng nghiệp và bạn bè hiển thị trên màn hình. Nó như một người "trợ lý" cảnh báo với những âm thanh thật vô hồn!
Những âm thanh gây gián đoạn này có vẻ hợp lý đối với tâm trí của chúng ta: chúng ta muốn công nghệ giúp đỡ cuộc sống bận rộn của ta, đảm bảo ta không bỏ lỡ các cuộc hẹn  quan trọng.



Thế nhưng cơ thể của chúng ta lại khác: Những cảnh báo liên tục này kích thích các hoocmon gây căng thẳng của chúng ta hoạt động, khiến nhịp tim nhanh hơn, hơi thở dồn dập, kích thích các tuyến mồ hôi và cơ bắp. Về bản chất, phản ứng này giúp chúng ta vượt qua nguy hiểm, có xu hướng không trả lời cuộc gọi hoặc tin nhắn từ đồng nghiệp.


Thế nhưng, sự thực các ứng dụng này đã gây ra những điều “khủng khiếp” cho nhiều người. 89% sinh viên đại học hiện nay cho rằng họ thường ảo tưởng ra tiếng "rung động điện thoại", như có ai đó đang muốn triệu tập họ trong khi sự thực không hề có tiếng thông báo nào.
86% người Mỹ nói rằng họ kiểm tra tài khoản email và các phương tiện truyền thông xã hội "liên tục" và điều này thực sự làm họ căng thẳng.

Nhà nội tiết học Robert Lustig nói với Business Insider rằng các thông báo từ điện thoại của chúng ta đã làm cho bộ não luôn ở trong trạng thái căng thẳng và sợ hãi gần như liên tục bằng cách thiết lập một con đường sợ hãi trong bộ nhớ. Và một trạng thái như vậy nghĩa là bộ não của chúng ta hoàn toàn bị rối loạn.
"Hãy ngừng làm những điều ngớ ngẩn," Lustig nói. "Và những thứ vớ vẩn này có xu hướng khiến bạn gặp rắc rối."

 
Đa phần, bộ não của bạn chỉ có thể làm một việc trong 1 thời điểm nhất định.
Các nhà khoa học đã chỉ ra những điều con người khó thừa nhận rằng con người có thể không thực sự đa nhiệm. Điều này đúng với hầu hết chúng ta: khoảng 97,5% dân số. 2,5% còn lại có khả năng kỳ quặc; các nhà khoa học gọi họ là "super taskers" (Người đa chức năng) bởi vì họ thực sự có thể làm nhiều hơn một điều cùng một lúc. Họ có thể lái xe trong khi nói chuyện điện thoại, mà không ảnh hưởng đến hiệu quả công việc.

Nhưng vì chỉ có khoảng 1 trên 50 người là những nhân viên đa nhiệm, phần còn lại của chúng ta chỉ là những con người thực sự nên tập trung vào một điều duy nhất tại một thời điểm. Điều đó có nghĩa là mỗi khi chúng ta dừng lại để trả lời thông báo mới hoặc nhận cảnh báo từ một ứng dụng khác trên điện thoại, chúng tôi sẽ bị gián đoạn và với sự gián đoạn đó chúng ta phải trả giá. Hay điều này còn được gọi là "chi phí chuyển đổi".

Đôi khi việc chuyển đổi từ tác vụ này sang tác vụ khác chỉ tốn một vài phần mười giây, nhưng trong một ngày lộn xộn giữa các ý tưởng, cuộc trò chuyện và giao dịch trên điện thoại hoặc máy tính, chi phí chuyển đổi nó có thể gia tăng . Nhà tâm lý học David Meyer, người nghiên cứu hiệu ứng này ước tính rằng việc chuyển đổi giữa các nhiệm vụ có thể sử dụng đến 40% thời gian của não bộ.


Mỗi khi chúng ta chuyển đổi các nhiệm vụ, chúng ta cũng tự bắt mình sử dụng một lượng hoóc môn căng thẳng cortisol, Lustig nói. Việc chuyển đổi tư duy sẽ kích hoạt dopamine, chất gây nghiện của não bộ.
Nói cách khác, sự căng thẳng mà chúng ta xây dựng bằng cách cố gắng làm nhiều điều cùng một lúc khi chúng ta thực sự không thể khiến gia tăng sự gián đoạn. Điều này làm cho dopamin gia tăng hơn.

Thời  gian sử dụng điện thoại càng nhiều, bộ não càng trở nên lười biếng
Bộ não của chúng ta có thể xử lý nhiều thông tin cùng một lúc, khoảng 60 bit mỗi giây.
Chúng ta phải làm nhiều nhiệm vụ, chúng ta càng phải chọn cách để sử dụng sức mạnh trí tuệ quý báu của chúng ta. Vì vậy, dễ hiểu rằng chúng ta muốn sử dụng điện thoại như một trợ thủ đắc lực.

Nhưng có một số bằng chứng cho thấy việc ủy thác tư duy cho các thiết bị di động sẽ làm cho bộ óc của chúng ta ngày càng trở nên lười biếng hơn.

Các nhà nghiên cứu đã nhận thấy những người thông minh, giàu phân tích thường ít khi sử dụng điện thoại. Điều đó không có nghĩa là việc sử dụng điện thoại khiến bạn trở nên “đần độn”. Điều này có thể lý giải do những người thông minh họ đã biết nhiều hơn thế. Tuy nhiên, nó cũng thể hiện mối liên kết giữa những người ít suy nghĩ logic với mức độ sử dụng điện thoại thông minh.

Chúng ta cũng biếtrằng việc đọc các thông tin mới trên điện thoại thật là một điều đáng lo ngại. Các nhà nghiên cứu đã chỉ ra rằng những người thu nhận thông tin từ một cuốn sách, thay vì trên màn hình sẽ phát triển sự hiểu biết sâu sắc hơn, và khả năng tư duy sẽ cao hơn.
Nghiên cứu mới về hàng chục người sử dụng điện thoại thông minh ở Thụy Sĩ cũng cho thấy việc  nhìn chằm chằm vào màn hình có thể làm não bộ và những ngón tay trở nên bồn chồn hơn.

Trong các nghiên cứu được công bố tháng này, các nhà tâm lý học và các nhà khoa học máy tính đã phát hiện ra một kết nối không bình thường và có thể gây phiền toái: khi bấm và nhấp chuột. Phát hiện này đã làm cho các nhà nghiên cứu ngạc nhiên. Thông thường, khi chúng ta làm điều gì đó thường xuyên hơn, chúng ta sẽ trở nên tốt hơn, nhanh hơn và hiệu quả hơn trong công việc.

Nhưng các nhà nghiên cứu nghĩ rằng có một điều gì đó khác biệt đang xảy ra khi chúng ta tham gia vào các phương tiện truyền thông xã hội: sự kết hợp giữa giao tiếp và sử dụng điện thoại thông minh của chúng ta có thể khiến chúng ta phải chịu những áp lực lớn.
"Hành vi xã hội có thể đòi hỏi nhiều nguồn hơn vào cùng thời điểm”, tác giả nghiên cứu Arko Ghosh nói. “từ bộ não của chúng ta đến ngón tay của chúng ta. Và đó là điều đáng sợ”.

Sử dụng điện thoại công khai có phải là điều cấm kỵ?
Mặc dù những phát hiện này gây phiền hà, các nhà khoa học không cho rằng các ứng dụng điện thoại có khả năng phá hủy chúng ta. Nhưng chúng ta biết rằng một số loại sử dụng đặc biệt nguy hại.

Sử dụng Facebook có thể làm cho người trẻ trở nên chán nản. Các nhà nghiên cứu đã nghiên cứu hạnh phúc tình cảm của sinh viên đại học tìm thấy một liên kết trực tiếp: họ càng  thường xuyên kiểm tra Facebook, họ càng nhiều đau khổ hơn. Tuy nhiên, việc kiểm tra điện thoại liên tục, lại không chỉ dừng lại ở đó. Các trò chơi như Pokemon GO hoặc các ứng dụng như Twitter có thể gây nghiện, và sẽ khiến cho trí não bạn khao khát những thứ khác.

Các ứng dụng gây nghiện được xây dựng để mang lại phần thưởng cho bộ não của bạn, một khoảnh khắc thú vị khi ai đó thích ảnh hoặc nhận xét của bạn trên bài đăng của bạn. Giống như cờ bạc, họ làm theo lịch biểu không thể đoán trước được. Đó gọi là "lịch trình tỷ lệ biến đổi" và cái gì đó mà bộ não con người trở nên điên rồ.

Kỹ thuật này không chỉ được sử dụng bởi các phương tiện truyền thông xã hội, mà là trên Internet. Giá vé máy bay giảm khi nhấp chuột. Những chiếc ghế sofa được bày bán trong thời gian ít ỏi. Facebook thông báo sự thay đổi. Chúng ta phải có tất cả, chúng ta phải có nhiều hơn, và bây giờ chúng ta muốn đạt được nó.  

Lustig nói rằng ngay cả những loại ứng dụng này cũng không phải là điều tồi tệ. Họ chỉ trở thành vấn đề khi nó làm gián đoạn chúng ta, kéo theo ước muốn của chúng ta về những điều thú vị, lừa bộ não của chúng ta vào việc luôn luôn muốn nhiều hơn. 

Lustig nói rằng ông muốn thay đổi điều này bằng cách vẽ ra ranh giới khi mọi người sử dụng điện thoại. Giống như việc cấm hút thuốc bên trong tòa nhà, mọi người ít nhất sẽ phải bị xử phạt vào thời điểm đó. Việc dừng sử dụng điện thoại khiến não của họ được nghỉ ngơi.
"Hy vọng của tôi là chúng ta sẽ không phải bất cứ lúc nào cũng sử dụng điện thoại di động ở nơi công cộng," Lustig nói.
 
 
 
Tin khác cùng chuyên mục
Tin đọc nhiều
Samsung nâng cấp Galaxy Z Fold8 Series: Mỏng nhẹ hơn, màn hình gập tối ưu cho AI và đa nhiệm Vietnet24h - Samsung tiếp tục đẩy giới hạn thiết kế điện thoại màn hình gập với Galaxy Z Fold8 và Galaxy Z Fold8 Ultra, tập trung vào ba hướng cải tiến chính: giảm trọng lượng và độ dày, nâng cao độ bền của màn hình gập, đồng thời khai thác không gian hiển thị lớn để phục vụ giải trí, sáng tạo nội dung và làm việc với trí tuệ nhân tạo (AI).
Apple ra mắt HomeView giá 299 USD, đặt Siri AI vào trung tâm ngôi nhà thông minh Vietnet24h - Apple chính thức giới thiệu HomeView, màn hình thông minh tích hợp trí tuệ nhân tạo (AI) có giá khởi điểm 299 USD, đánh dấu bước tiến mới trong chiến lược xây dựng hệ sinh thái nhà thông minh.
Mibro ra mắt đồng hồ chạy bộ AeroPace: Đưa huấn luyện AI đến gần hơn với người dùng phổ thông Vietnet24h - Hãng thiết bị đeo thông minh Mibro vừa giới thiệu AeroPace, mẫu đồng hồ chạy bộ tích hợp hệ thống huấn luyện cá nhân ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI), với giá khởi điểm 149,99 euro.
Samsung Galaxy S26 FE tích hợp Galaxy AI, hướng đến trải nghiệm thông minh và sử dụng dài lâu Vietnet24h - Samsung đang định vị Galaxy S26 FE là mẫu smartphone kết hợp các tính năng trí tuệ nhân tạo (AI), camera nâng cấp và khả năng hỗ trợ phần mềm dài hạn, hướng đến người dùng cần một thiết bị phục vụ công việc, sáng tạo nội dung và kết nối trong cuộc sống hằng ngày.
Samsung ra mắt Galaxy Tab S12 series, tích hợp Galaxy AI cho công việc và sáng tạo Vietnet24h - Samsung Electronics vừa giới thiệu Galaxy Tab S12 series gồm hai mẫu Galaxy Tab S12 Ultra và Galaxy Tab S12+, hướng tới người dùng có nhu cầu làm việc chuyên sâu, học tập và sáng tạo nội dung.
Home Credit tung gói trả góp iPhone 18 tại Philippines Vietnet24h - Home Credit Philippines triển khai chương trình tài chính trả góp cho iPhone 18 Pro và iPhone 18 Pro Max, cho phép người dùng sở hữu các mẫu iPhone mới với mức thanh toán từ 137 peso/ngày và thời hạn lên tới 24 tháng.
Vietjet hợp tác Starlink, đưa Wi-Fi tốc độ cao miễn phí lên toàn mạng bay Vietnet24h - Vietjet ký thỏa thuận hợp tác chiến lược với Starlink, dịch vụ Internet vệ tinh do SpaceX phát triển và vận hành, để cung cấp Wi-Fi tốc độ cao miễn phí cho hành khách trên các chuyến bay. Thỏa thuận đánh dấu bước tiến mới trong ứng dụng công nghệ vệ tinh và kết nối số vào lĩnh vực hàng không Việt Nam.
iPhone Duo: Bước đổi mới lớn nhất của Apple trên iPhone sau gần hai thập kỷ Vietnet24h - Không chỉ là chiếc iPhone đầu tiên có màn hình gập, iPhone Duo đánh dấu sự thay đổi đáng kể trong cách Apple thiết kế một thiết bị di động: kết hợp smartphone và trải nghiệm màn hình lớn trong cùng một sản phẩm, đồng thời thiết kế lại phần cứng, hệ điều hành và các tính năng AI để khai thác lợi thế của màn hình gập.
iPhone 18 hút khách tại Hàn Quốc, nhưng tâm điểm đã chuyển sang iPhone gập Vietnet24h - iPhone 18 Pro và iPhone 18 Pro Max chính thức mở bán tại Hàn Quốc ngày 18/9, thu hút hàng trăm người dùng xếp hàng tại các cửa hàng Apple. Tuy nhiên, sự xuất hiện của iPhone gập đầu tiên đang khiến một bộ phận người tiêu dùng quan tâm nhiều hơn đến hướng đi mới của Apple trong thị trường smartphone.
Apple chính thức phát hành iOS 27, đưa Siri AI vào trung tâm trải nghiệm iPhone Vietnet24h - Apple ngày 14/9 chính thức phát hành iOS 27, đánh dấu bước chuyển quan trọng trong chiến lược trí tuệ nhân tạo của hãng khi đưa Siri AI – phiên bản Siri được thiết kế lại với năng lực AI mạnh hơn – trở thành một trong những tính năng trọng tâm của hệ điều hành mới.
Bỏ gần 65 triệu đồng mua iPhone Duo: Có thực sự “đáng đồng tiền bát gạo”? Vietnet24h - iPhone Duo, chiếc iPhone màn hình gập đầu tiên của Apple, có giá khởi điểm 64,99 triệu đồng tại Việt Nam. Sức hấp dẫn của thiết bị không chỉ nằm ở thiết kế mới lạ, mà còn ở khả năng biến một chiếc điện thoại thành không gian làm việc và giải trí lớn hơn, cùng những tính năng chụp ảnh tận dụng hai màn hình.
5 cách bảo vệ tài khoản ngân hàng trước các cuộc tấn công bằng AI Vietnet24h - Làn sóng tấn công chiếm đoạt tài khoản có sự hỗ trợ của trí tuệ nhân tạo (AI) đang đặt các ngân hàng trước những thách thức mới, đồng thời buộc người dùng phải nâng cao cảnh giác để bảo vệ tài khoản ngân hàng, mua sắm và các dịch vụ trực tuyến.
iPhone 18 Pro: Nâng cấp đáng chú ý nằm ở camera, pin và tốc độ sạc Vietnet24h - Sau một tuần trải nghiệm thực tế, PhoneArena đánh giá iPhone 18 Pro tiếp tục duy trì thế mạnh của dòng Pro, nhưng những cải tiến đáng chú ý nhất không nằm ở thiết kế mà tập trung vào camera, thời lượng pin, hiệu năng và tốc độ sạc.
Trên tay iPhone Duo: Mẫu iPhone đáng chú ý nhất của Apple trong một thập kỷ Vietnet24h - iPhone Duo tạo ấn tượng mạnh ngay từ trải nghiệm đầu tiên với thiết kế gập, màn hình gần như không thấy nếp gấp và khả năng đa nhiệm được Apple tối ưu hóa. Tuy nhiên, việc chỉ trang bị hai camera sau vẫn là điểm khiến sản phẩm chưa thực sự hoàn hảo.
Galaxy Z Flip 8: Samsung thay đổi cách dùng điện thoại gập Vietnet24h - Galaxy Z Flip 8 không tạo ra bước nhảy lớn về phần cứng, nhưng Samsung đã thay đổi đáng kể cách người dùng tương tác với màn hình ngoài, biến chiếc điện thoại gập vỏ sò thành thiết bị có thể sử dụng nhiều hơn mà không cần mở máy.
Kính thông minh Meta: Nhiều tính năng AI, giá dễ tiếp cận hơn nhưng vẫn còn “gánh nặng” riêng Vietnet24h - Meta đang đưa thương hiệu của mình lên dòng kính thông minh mới, thay vì tiếp tục dựa vào tên Ray-Ban hay Oakley. Với giá khởi điểm 299 USD, Meta Glasses giữ gần như toàn bộ tính năng AI, camera và âm thanh của thế hệ mới, nhưng đánh đổi bằng thiết kế dày, nặng hơn và những lo ngại ngày càng lớn về quyền riêng tư.
Galaxy Z thế hệ mới: Không có chiếc điện thoại gập tốt nhất, chỉ có thiết bị phù hợp nhất Vietnet24h - Galaxy Z thế hệ mới mở rộng lựa chọn điện thoại gập của Samsung với ba hướng thiết kế khác nhau: Galaxy Z Flip8 cho người dùng đề cao sự nhỏ gọn, Galaxy Z Fold8 hướng tới trải nghiệm màn hình lớn và Galaxy Z Fold8 Ultra dành cho nhóm cần hiệu năng, đa nhiệm và camera cao cấp. Thay vì tìm kiếm một mẫu máy “tốt nhất”, Samsung đang đặt trọng tâm vào việc lựa chọn thiết bị phù hợp với từng nhu cầu sử dụng.
Phone 18 Pro và iPhone 18 Pro Max: Chip 2nm đầu tiên, camera khẩu độ thay đổi và nhiều nâng cấp đáng giá cho mùa thu 2026 Vietnet24h - Apple sẽ ra mắt iPhone 18 Pro (6,3 inch) và iPhone 18 Pro Max (6,9 inch) vào tháng 9/2026, cùng với mẫu iPhone gập cao cấp. Trong khi iPhone Fold nhận được phần lớn sự chú ý, hai mẫu Pro vẫn mang đến hàng loạt cải tiến quan trọng, nổi bật nhất là con chip A20 sản xuất trên tiến trình 2nm đầu tiên của Apple.
Cách cá nhân hóa màn hình chờ Kindle: Thủ thuật đơn giản giúp máy đọc sách mang dấu ấn riêng Vietnet24h - Amazon không cho phép người dùng tùy ý thay đổi màn hình chờ Kindle như trên smartphone, nhưng vẫn có nhiều cách để cá nhân hóa thiết bị. Từ tính năng Display Cover chính thức đến những mẹo sáng tạo của cộng đồng người dùng, Kindle có thể mang dấu ấn riêng nhiều hơn bạn nghĩ.
Đánh giá Motorola Razr Fold: Tân binh đáng gờm trong cuộc đua smartphone màn hình gập Vietnet24h - Sau nhiều năm chỉ tập trung vào dòng điện thoại gập vỏ sò Razr, Motorola cuối cùng đã chính thức tham gia phân khúc smartphone gập dạng quyển sách (book-style foldable) với Razr Fold.