Hôm thứ Năm (22/1), Hàn Quốc chính thức ban hành luật toàn diện về việc sử dụng an toàn các mô hình trí tuệ nhân tạo (AI), trở thành quốc gia đầu tiên trên thế giới làm điều này, thiết lập khung pháp lý chống lại thông tin sai lệch và các tác động nguy hiểm khác liên quan đến lĩnh vực mới nổi này.
Luật Cơ bản về Phát triển Trí tuệ Nhân tạo và Thiết lập Nền tảng về Độ tin cậy, hay còn gọi là Luật Cơ bản về AI, chính thức có hiệu lực vào thứ Năm, 22 tháng Giêng năm 2026, theo Bộ Khoa học Hàn Quốc. Việc này đánh dấu lần đầu tiên một chính phủ trên thế giới thông qua các hướng dẫn toàn diện về việc sử dụng AI.
Đạo luật này tập trung vào việc yêu cầu các công ty và nhà phát triển trí tuệ nhân tạo (AI) phải chịu trách nhiệm lớn hơn trong việc giải quyết nội dung giả mạo (deepfake) và thông tin sai lệch do các mô hình AI tạo ra, trao cho chính phủ quyền phạt tiền hoặc điều tra các vi phạm.
Cụ thể, đạo luật này giới thiệu khái niệm "AI rủi ro cao", đề cập đến các mô hình AI được sử dụng để tạo ra nội dung có thể ảnh hưởng đáng kể đến cuộc sống hàng ngày hoặc sự an toàn của người dùng, bao gồm các ứng dụng trong quá trình tuyển dụng, đánh giá khoản vay và tư vấn y tế.
Các tổ chức sử dụng các mô hình AI rủi ro cao như vậy được yêu cầu phải thông báo cho người dùng rằng dịch vụ của họ dựa trên AI và chịu trách nhiệm đảm bảo an toàn. Nội dung do các mô hình AI tạo ra phải có hình mờ (watermark) cho biết đó là nội dung do AI tạo ra.
"Việc áp dụng hình mờ cho nội dung do AI tạo ra là biện pháp bảo vệ tối thiểu để ngăn ngừa các tác dụng phụ từ việc lạm dụng công nghệ AI, chẳng hạn như nội dung giả mạo (deepfake)", một quan chức Bộ cho biết.
Các công ty toàn cầu cung cấp dịch vụ AI tại Hàn Quốc đáp ứng bất kỳ tiêu chí nào sau đây — doanh thu hàng năm toàn cầu từ 1 nghìn tỷ won (681 triệu đô la) trở lên, doanh thu nội địa từ 10 tỷ won trở lên, hoặc có ít nhất 1 triệu người dùng hàng ngày trong nước — đều phải chỉ định một đại diện địa phương.
Hiện tại, OpenAI và Google thuộc phạm vi điều chỉnh của luật này.
Vi phạm luật có thể bị phạt tới 30 triệu won, và chính phủ dự định áp dụng thời gian ân hạn một năm để giúp khu vực tư nhân thích ứng với các quy định mới. Luật cũng bao gồm các biện pháp để chính phủ thúc đẩy ngành công nghiệp AI, trong đó Bộ trưởng Khoa học phải trình bày kế hoạch chính sách ba năm một lần.
Sau khi luật được thực thi, Bộ Khoa học Hàn Quốc cho biết, đã thành lập một bàn hỗ trợ chuyên trách cung cấp dịch vụ tư vấn cho các doanh nghiệp. Theo Bộ, bàn hỗ trợ sẽ phản hồi các yêu cầu chung của doanh nghiệp trong vòng ba ngày và các yêu cầu xem xét pháp lý chuyên sâu trong vòng 14 ngày.
"Luật Cơ bản về AI đứng ở vị trí trung tâm của ngành công nghiệp AI Hàn Quốc và việc hiện thực hóa một xã hội dựa trên AI," Thứ trưởng Bộ Khoa học thứ hai Ryu Je-myung cho biết trong một thông cáo báo chí.
"Bàn hỗ trợ sẽ đóng vai trò là người hướng dẫn giúp luật này bén rễ trong ngành công nghiệp địa phương," ông Ryu nói thêm.