Các nhà lãnh đạo Nhóm G7 đã nhất trí vào thứ Tư (17/6) về việc tăng cường phối hợp để giảm sự phụ thuộc của các nước họ vào Trung Quốc đối với các khoáng sản quan trọng, bao gồm kế hoạch điều chỉnh dự trữ và khởi động một nền tảng mới với vai trò mở rộng của Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA).
Các cường quốc phương Tây đang chạy đua để đa dạng hóa nguồn cung cấp kim loại quan trọng cho quốc phòng, công nghệ và năng lượng tái tạo, đồng thời giảm sự phụ thuộc vào Trung Quốc. Bắc Kinh đã gây chấn động thị trường toàn cầu năm ngoái khi các biện pháp hạn chế xuất khẩu nam châm vĩnh cửu làm gián đoạn các ngành công nghiệp, cho thấy sự phụ thuộc của họ vào một nguồn cung duy nhất.
Không nêu đích danh Trung Quốc, các nhà lãnh đạo cho biết họ đặt mục tiêu giảm sự phụ thuộc vào bất kỳ nhà cung cấp nào ngoài G7 và các nước đối tác đối với đất hiếm và nam châm vĩnh cửu xuống dưới 60% vào năm 2030, với mục tiêu cuối cùng là 50% "càng sớm càng tốt".
"Chúng tôi cam kết nỗ lực hướng tới việc thiết lập các cơ chế hài hòa, có khả năng tương tác... Điều này sẽ bắt đầu với hai khoáng sản quan trọng thí điểm - lithium và nickel - và nhằm mục đích tránh làm suy yếu khả năng cạnh tranh hoặc áp đặt gánh nặng chi phí quá mức", các nhà lãnh đạo cho biết trong một tuyên bố chung.
Các cơ chế này sau đó sẽ mở rộng sang năm loại khoáng sản mới mỗi năm, tập trung vào các nguyên tố đất hiếm.
Các nhà phân tích cho rằng mục tiêu 60% sẽ rất khó đạt được, đặc biệt là đối với các loại đất hiếm và nam châm đã qua chế biến, nơi Trung Quốc kiểm soát 90% sản lượng toàn cầu.
"Tuyên bố của G7 là một tín hiệu quan trọng về ý định, nhưng tốc độ đa dạng hóa cuối cùng sẽ phụ thuộc vào việc liệu sự hỗ trợ chính sách có chuyển thành đầu tư vào các khâu trung nguồn và hạ nguồn của chuỗi giá trị hay không," Neha Mukherjee, quản lý nghiên cứu tại công ty tư vấn Benchmark Mineral Intelligence, cho biết.
G7 cũng sẽ thiết lập một nền tảng để phối hợp chính sách, chia sẻ dữ liệu và ứng phó khủng hoảng, hợp tác với IEA để giám sát thị trường và cảnh báo rủi ro, như Reuters đưa tin đầu tiên.
Nền tảng này sẽ dựa vào cơ quan này để phân tích và "cảnh báo sớm về những biến dạng thị trường," nhóm cho biết.
Các nước G7 và các đồng minh đang đối mặt với thách thức xây dựng chuỗi cung ứng hoàn chỉnh từ khai thác đến sản phẩm cuối cùng, đòi hỏi hàng tỷ đô la đầu tư. Các nhà lãnh đạo cho biết các tổ chức tài chính phát triển và các cơ quan tín dụng xuất khẩu của G7 nên hợp tác với nhau, bao gồm cả khu vực tư nhân, để hỗ trợ các dự án và cơ sở hạ tầng.
Tính đến nay, các quốc gia đã công bố 195 dự án kể từ đầu năm 2026 với tổng vốn đầu tư là 64 tỷ euro (74 tỷ đô la).
Tuyên bố cho biết thêm rằng các quốc gia sẽ xem xét "các khoản trợ cấp chênh lệch giá, các công cụ mua sắm chung và các công cụ liên quan đến thương mại như hạn ngạch và giá sàn", bao gồm cả thông qua "các hiệp định thương mại đa phương". Hoa Kỳ dự kiến sẽ đề xuất các thỏa thuận ràng buộc pháp lý với Nhật Bản và Liên minh châu Âu trong tháng này.
Việc thiếu cam kết về các yếu tố như giá sàn phản ánh điều mà các nguồn tin ngoại giao nói với Reuters trước cuộc họp là sự hoài nghi của các đồng minh G7 về nỗ lực của chính quyền Trump nhằm thúc đẩy sản xuất khoáng sản quan trọng bằng cách điều tiết giá cả.
G7 cam kết tăng cường dự trữ trong nước các khoáng sản quan trọng ở cả khu vực công nghiệp và khu vực công.
Hoa Kỳ đã khởi động dự án dự trữ khoáng sản quan trọng trị giá 12 tỷ đô la, Dự án Vault, vào đầu năm nay và cho biết vào tháng 4 rằng đợt tài trợ đầu tiên dự kiến sẽ sớm kết thúc.
EU đã chọn vonfram, đất hiếm và gali cho kho dự trữ chung đầu tiên về khoáng sản quan trọng, các nguồn tin nói với Reuters vào tháng trước.
Tuyên bố cũng cam kết thúc đẩy việc tái chế các vật liệu quan trọng, nhằm mục tiêu tăng cường năng lực tái chế chung của nhóm G7 để chiếm một "phần đáng kể" trong tổng lượng tiêu thụ hàng năm vào năm 2030.