Trong thời đại mà trí tuệ nhân tạo và công nghệ sinh học đang định hình lại mọi lĩnh vực từ kinh tế đến quốc phòng, nước Mỹ đang đầu tư một quân bài chiến lược: Doudna – siêu máy tính mới có hiệu năng gấp 10 lần hệ thống hiện tại, không chỉ là công cụ tính toán mà còn là biểu tượng cho năng lực lãnh đạo khoa học và công nghệ của Washington.

 

Được đặt tại Phòng thí nghiệm quốc gia Lawrence Berkeley, Doudna mang tên nữ khoa học gia Jennifer Doudna – người đồng sáng lập công nghệ chỉnh sửa gene CRISPR, và được công bố trong một buổi lễ quy tụ Bộ trưởng Năng lượng Mỹ Chris Wright, CEO Nvidia Jensen Huang và đại diện Dell Technologies. Lựa chọn này không phải ngẫu nhiên, mà là một tuyên ngôn chiến lược: Mỹ không chỉ theo đuổi AI với sức mạnh xử lý thuần túy, mà còn gắn chặt nó với các lĩnh vực đột phá như di truyền học, vật lý lượng tử và hóa học vật liệu.

Khác với những siêu máy tính phục vụ mục tiêu thương mại, Doudna được thiết kế cho cộng đồng nghiên cứu, với khoảng 11.000 nhà khoa học trên toàn thế giới có quyền truy cập, theo công bố từ Nvidia. Nó sẽ sử dụng chip Vera Rubin – kiến trúc xử lý mới của Nvidia – và hoạt động trong hệ thống làm mát bằng chất lỏng hiệu suất cao từ Dell. Những chi tiết này cho thấy Doudna không chỉ là “mạnh hơn”, mà là một môi trường tính toán thế hệ mới, phục vụ cho những mô hình AI phức tạp và khối lượng dữ liệu khổng lồ.

 

So với Perlmutter – siêu máy tính mạnh nhất hiện nay của Mỹ trong lĩnh vực nghiên cứu năng lượng – Doudna được đánh giá có bước nhảy vọt về sức mạnh. Nhưng điều đáng nói hơn cả là vai trò định hướng khoa học mà Doudna đảm nhận: thúc đẩy các khám phá về gene, mô phỏng vật liệu mới, phân tích dữ liệu sinh học quy mô lớn – những lĩnh vực mà Trung Quốc cũng đang đầu tư mạnh tay.

 

Trong bối cảnh cạnh tranh siêu máy tính toàn cầu, khi các hệ thống như El Capitan, Frontier hay Aurora lần lượt vượt mốc exaflop, việc Mỹ tiếp tục mở rộng “hạ tầng siêu máy tính dân sự” là tín hiệu rõ ràng: nước này không chỉ giữ ưu thế về năng lực quân sự, mà còn quyết duy trì quyền lực mềm thông qua tri thức và khoa học mở.

 

“Siêu máy tính khoa học là một trong những công cụ quan trọng nhất của nhân loại”, Jensen Huang nói. Nhưng trong bối cảnh địa chính trị công nghệ hôm nay, Doudna không chỉ là công cụ — nó là một tuyên bố.