Theo Nikkei Asia, các nhà sản xuất gia dụng Trung Quốc đang tăng tốc mở rộng hiện diện tại châu Âu trong bối cảnh thị trường nội địa tăng trưởng chậm lại và cạnh tranh ngày càng gay gắt. Thay vì chỉ xuất khẩu sản phẩm từ Trung Quốc, nhiều doanh nghiệp đang theo đuổi chiến lược đầu tư dài hạn, hướng tới mô hình sản xuất và kinh doanh tích hợp hơn tại thị trường châu Âu.
Các tập đoàn như Midea, Haier, Hisense và TCL đang mở rộng mạng lưới sản xuất, nghiên cứu phát triển, phân phối và thương hiệu tại khu vực này. Xu hướng đó có thể làm thay đổi cục diện ngành công nghiệp gia dụng châu Âu, vốn lâu nay là sân chơi của các thương hiệu bản địa, Nhật Bản và Hàn Quốc.
Từ xuất khẩu sang đầu tư sâu vào thị trường
Trong nhiều năm, lợi thế lớn nhất của các doanh nghiệp gia dụng Trung Quốc là năng lực sản xuất quy mô lớn và chuỗi cung ứng hoàn chỉnh. Tuy nhiên, khi tiến vào các thị trường phát triển, lợi thế về giá không còn đủ để bảo đảm tăng trưởng lâu dài.
Các doanh nghiệp hiện phải giải quyết đồng thời nhiều vấn đề như tiêu chuẩn kỹ thuật, quy định môi trường, dịch vụ hậu mãi, mạng lưới phân phối và nhận diện thương hiệu.
Vì vậy, xu hướng mới là tăng cường sự hiện diện trực tiếp tại châu Âu, thông qua xây dựng nhà máy, trung tâm nghiên cứu và mạng lưới dịch vụ, đồng thời thực hiện các thương vụ mua lại để nhanh chóng tiếp cận thương hiệu và hệ thống phân phối bản địa.
Mô hình này giúp doanh nghiệp rút ngắn khoảng cách với khách hàng, giảm sự phụ thuộc vào xuất khẩu xuyên biên giới và nâng cao khả năng thích ứng với các quy định ngày càng chặt chẽ của châu Âu.
Midea đẩy mạnh chiến lược mở rộng
Midea là một trong những doanh nghiệp Trung Quốc đang tăng tốc hiện diện tại thị trường châu Âu.
Tại Tây Ban Nha, tập đoàn này đã mở rộng sự hiện diện thông qua thương hiệu và hệ thống kinh doanh địa phương, hướng tới việc tận dụng các kênh phân phối sẵn có để phát triển thêm các dòng sản phẩm gia dụng.
Chiến lược của Midea không chỉ dừng lại ở việc bán điều hòa không khí. Công ty đang tìm cách mở rộng danh mục sản phẩm và tăng tỷ trọng các sản phẩm mang thương hiệu riêng tại thị trường châu Âu.
Mùa hè năm 2026, các sản phẩm điều hòa của Midea đã hưởng lợi lớn từ những đợt nắng nóng tại châu Âu. Mẫu điều hòa di động PortaSplit, được thiết kế phù hợp với điều kiện nhà ở và các quy định xây dựng tại châu Âu, đã bán hơn 200.000 chiếc tại thị trường này trong nửa đầu năm. Doanh số điều hòa của Midea tại các thị trường Tây Âu chủ chốt cũng tăng mạnh.
Thành công này cho thấy các doanh nghiệp Trung Quốc đang chuyển dần từ cách tiếp cận đưa những sản phẩm đã có ra thị trường quốc tế sang phát triển sản phẩm phù hợp hơn với nhu cầu và điều kiện của từng khu vực.
Haier và Hisense củng cố dấu ấn tại châu Âu
Haier từ lâu đã theo đuổi chiến lược toàn cầu hóa thông qua việc sở hữu và phát triển nhiều thương hiệu quốc tế. Tại châu Âu, doanh nghiệp này tiếp tục đầu tư vào sản xuất, nghiên cứu phát triển và mạng lưới bán hàng.
Trong lĩnh vực điều hòa, Haier đã phát triển các sản phẩm phù hợp với những yêu cầu đặc thù của thị trường châu Âu, từ mức độ tiếng ồn đến khả năng lắp đặt. Việc thiết kế sản phẩm dựa trên nhu cầu địa phương đang trở thành một yếu tố quan trọng trong cuộc cạnh tranh giữa các thương hiệu.
Trong khi đó, Hisense đã xây dựng năng lực sản xuất và nghiên cứu tại châu Âu. Tập đoàn này vận hành hệ sinh thái công nghiệp bao gồm nhà máy, phòng thí nghiệm và trung tâm nghiên cứu phát triển tại khu vực, cho thấy xu hướng các doanh nghiệp Trung Quốc tăng mức độ hiện diện trực tiếp thay vì chỉ dựa vào hàng xuất khẩu.
TCL hướng tới lợi thế từ chuỗi giá trị
TCL cũng đang tìm cách tận dụng lợi thế của mô hình tích hợp chuỗi cung ứng.
Doanh nghiệp này có nền tảng mạnh trong lĩnh vực điện tử tiêu dùng, đặc biệt là màn hình và thiết bị nghe nhìn. Việc phát triển thêm các ngành hàng gia dụng cho phép TCL tận dụng mạng lưới phân phối, năng lực thương hiệu và chuỗi cung ứng đã được xây dựng từ trước.
Xu hướng tích hợp theo chiều dọc đang trở thành một lợi thế cạnh tranh quan trọng đối với các tập đoàn Trung Quốc. Khi kiểm soát được nhiều khâu hơn, từ linh kiện, nghiên cứu phát triển đến sản xuất và phân phối, doanh nghiệp có thể chủ động hơn về chi phí, tốc độ đưa sản phẩm ra thị trường và khả năng đáp ứng nhu cầu của khách hàng.
Theo các dữ liệu về chuỗi cung ứng toàn cầu, các nhà sản xuất Trung Quốc đang giữ năng lực sản xuất rất lớn trong nhiều ngành hàng gia dụng, từ điều hòa, tủ lạnh và máy giặt đến các sản phẩm điện tử tiêu dùng.
Châu Âu trở thành chiến trường mới
Thị trường châu Âu đang trở thành một trong những mặt trận quan trọng nhất đối với các doanh nghiệp Trung Quốc trong bối cảnh nhu cầu trong nước chịu nhiều áp lực.
Tại châu Âu, các doanh nghiệp Trung Quốc không chỉ cạnh tranh về giá mà ngày càng đầu tư vào công nghệ, hiệu quả năng lượng và khả năng đáp ứng các tiêu chuẩn địa phương.
Đặc biệt, biến đổi khí hậu và nhu cầu nâng cấp các thiết bị tiết kiệm năng lượng đang tạo ra những cơ hội mới. Nhu cầu điều hòa không khí tăng mạnh trong mùa hè 2026 là một ví dụ. Giá trị xuất khẩu điều hòa của Trung Quốc sang Liên minh châu Âu trong nửa đầu năm 2026 tăng mạnh, phản ánh nhu cầu gia tăng tại khu vực.
Tuy nhiên, việc mở rộng tại châu Âu cũng đi kèm những thách thức lớn. Các doanh nghiệp Trung Quốc phải đối mặt với môi trường pháp lý nghiêm ngặt, yêu cầu cao về môi trường, cạnh tranh từ các thương hiệu lâu đời và xu hướng gia tăng các biện pháp bảo vệ ngành sản xuất trong nước.
Cuộc cạnh tranh không còn chỉ là giá bán
Sự chuyển dịch của các hãng gia dụng Trung Quốc cho thấy cuộc cạnh tranh trên thị trường quốc tế đang bước sang một giai đoạn mới.
Nếu trước đây, các doanh nghiệp Trung Quốc chủ yếu tận dụng lợi thế sản xuất để xuất khẩu hàng hóa với giá cạnh tranh, thì hiện nay họ đang hướng tới việc xây dựng các hệ sinh thái kinh doanh hoàn chỉnh tại thị trường nước ngoài.
Điều này bao gồm nghiên cứu phát triển tại chỗ, sản xuất, thương hiệu, phân phối và dịch vụ hậu mãi.
Chiến lược này có thể giúp các tập đoàn Trung Quốc gia tăng khả năng kiểm soát chuỗi giá trị, đồng thời giảm rủi ro từ những biến động về thương mại và địa chính trị.
Đối với ngành công nghiệp châu Âu, sự hiện diện ngày càng sâu của các doanh nghiệp Trung Quốc sẽ làm gia tăng áp lực cạnh tranh, nhưng cũng thúc đẩy đầu tư, đổi mới công nghệ và tái cấu trúc chuỗi cung ứng.
Cuộc đua vì thế không còn đơn thuần là cuộc cạnh tranh giữa những chiếc tủ lạnh, máy giặt hay điều hòa. Đằng sau đó là cuộc cạnh tranh về quyền kiểm soát chuỗi giá trị toàn cầu, nơi các doanh nghiệp Trung Quốc đang chuyển mình từ những nhà sản xuất quy mô lớn thành các tập đoàn công nghiệp có khả năng kiểm soát ngày càng nhiều khâu, từ công nghệ đến thị trường.