Xu hướng này không chỉ cho thấy nỗ lực thích ứng của Trung Quốc trước các hạn chế công nghệ, mà còn làm nổi bật vai trò ngày càng lớn của khu vực Đông Nam Á trong ngành công nghiệp bán dẫn.

Theo phân tích của Nikkei Asia, nhập khẩu thiết bị sản xuất chip của Trung Quốc từ Singapore và Malaysia đã tăng mạnh trong năm 2025, đạt mức cao kỷ lục và vượt qua lượng nhập khẩu trực tiếp từ Mỹ. Cụ thể, nhập khẩu từ Singapore tăng hơn 17% lên khoảng 5,7 tỷ USD, trong khi nhập khẩu từ Malaysia tăng hơn gấp đôi, đạt khoảng 3,4 tỷ USD. Trong cùng thời gian, nhập khẩu trực tiếp từ Mỹ giảm hơn 34%, xuống còn khoảng 2 tỷ USD – mức thấp nhất kể từ năm 2017. 

Sự thay đổi này phản ánh chiến lược đa dạng hóa nguồn cung của Trung Quốc trong bối cảnh Washington áp đặt các hạn chế xuất khẩu đối với thiết bị sản xuất bán dẫn tiên tiến. Dù Mỹ giảm xuất khẩu trực tiếp sang Trung Quốc, các công ty thiết bị bán dẫn Mỹ vẫn mở rộng sản xuất tại Đông Nam Á để phục vụ khách hàng toàn cầu. Ví dụ, Lam Research đang mở rộng năng lực sản xuất tại Malaysia, trong khi Singapore trở thành trung tâm sản xuất quan trọng của các nhà cung cấp thiết bị như Applied Materials và KLA. 

Ngoài Đông Nam Á, Nhật Bản và Hà Lan vẫn là hai nguồn cung thiết bị bán dẫn lớn nhất của Trung Quốc. Từ năm 2020 đến 2025, Trung Quốc nhập khẩu thiết bị từ Nhật Bản với tổng giá trị hơn 42 tỷ USD, tiếp theo là khoảng 35 tỷ USD từ Hà Lan – nơi đặt trụ sở của ASML, nhà sản xuất thiết bị quang khắc hàng đầu thế giới. 

Song song với việc đa dạng hóa nguồn nhập khẩu, Trung Quốc cũng đang thúc đẩy phát triển ngành thiết bị bán dẫn nội địa. Các nhà sản xuất như Naura, AMEC, ACM Research và Piotech đang ghi nhận tăng trưởng mạnh trong năm 2025, phản ánh nỗ lực tự chủ công nghệ trong bối cảnh cạnh tranh công nghệ toàn cầu gia tăng. 

Xu hướng dịch chuyển nhập khẩu thiết bị chip sang Đông Nam Á cũng cho thấy vai trò ngày càng lớn của khu vực này trong chuỗi cung ứng bán dẫn toàn cầu. Singapore và Malaysia đang nổi lên như những trung tâm sản xuất thiết bị và đóng gói bán dẫn quan trọng, trong khi Việt Nam, Thái Lan và Philippines cũng đang tăng tốc thu hút đầu tư và mở rộng năng lực sản xuất. 

Giới phân tích nhận định rằng sự dịch chuyển chuỗi cung ứng này sẽ tiếp tục gia tăng trong thời gian tới, đặc biệt khi Mỹ đang xem xét các biện pháp kiểm soát xuất khẩu mới nhằm hạn chế hơn nữa khả năng tiếp cận công nghệ bán dẫn tiên tiến của Trung Quốc. Điều này có thể khiến Đông Nam Á trở thành “điểm trung chuyển” quan trọng trong chuỗi cung ứng thiết bị bán dẫn toàn cầu. 

Trong bối cảnh cuộc cạnh tranh công nghệ Mỹ - Trung ngày càng căng thẳng, việc Trung Quốc tăng cường nhập khẩu thiết bị từ Đông Nam Á không chỉ là giải pháp ngắn hạn mà còn phản ánh chiến lược dài hạn nhằm bảo đảm nguồn cung công nghệ. Đồng thời, xu hướng này cũng mở ra cơ hội lớn cho các quốc gia Đông Nam Á, khi khu vực ngày càng đóng vai trò trung tâm mới trong chuỗi giá trị bán dẫn toàn cầu.