NVIDIA vừa giành được bước đột phá quan trọng tại thị trường Trung Quốc khi chính quyền Mỹ cho phép bán chip AI H200 cho 10 doanh nghiệp Trung Quốc, đánh dấu tín hiệu nới lỏng hiếm hoi trong cuộc chiến công nghệ giữa Washington và Bắc Kinh.
Theo Reuters, giấy phép mới cho phép Nvidia cung cấp chip H200 — một trong những GPU AI mạnh nhất hiện nay — cho một số khách hàng Trung Quốc trong các lĩnh vực nghiên cứu, điện toán đám mây và AI công nghiệp. Đây được xem là bước tiến đáng chú ý sau nhiều tháng ngành công nghệ Mỹ chịu tác động từ các lệnh siết xuất khẩu chip AI của Washington.
Động thái này lập tức thu hút sự chú ý toàn cầu bởi Nvidia hiện đóng vai trò trung tâm trong cuộc đua AI thế giới. GPU của hãng đang vận hành phần lớn các mô hình AI tiên tiến, từ ChatGPT, Gemini cho tới hạ tầng AI của Microsoft, Amazon và Meta. Trong bối cảnh AI trở thành công nghệ chiến lược, việc Mỹ cho phép Nvidia nối lại một phần hoạt động bán chip sang Trung Quốc cho thấy Washington đang cố cân bằng giữa mục tiêu an ninh quốc gia và lợi ích kinh tế của các tập đoàn công nghệ Mỹ.
Trước đó, các biện pháp kiểm soát xuất khẩu của Mỹ đã khiến Nvidia mất hàng tỷ USD doanh thu tiềm năng tại Trung Quốc — thị trường AI lớn thứ hai thế giới. Công ty từng phải phát triển các phiên bản GPU “giảm hiệu năng” như H20 để đáp ứng quy định xuất khẩu của Mỹ. Tuy nhiên, nhu cầu AI bùng nổ tại Trung Quốc khiến Nvidia vẫn tìm mọi cách duy trì hiện diện tại thị trường này.
Giới phân tích cho rằng quyết định mới phản ánh thực tế ngày càng phức tạp của cuộc cạnh tranh công nghệ Mỹ - Trung. Một mặt, Washington muốn hạn chế khả năng tiếp cận chip AI tiên tiến của Trung Quốc vì lo ngại ứng dụng quân sự và an ninh. Nhưng mặt khác, các tập đoàn công nghệ Mỹ như Nvidia, AMD hay Qualcomm vẫn phụ thuộc lớn vào doanh thu từ thị trường Trung Quốc để duy trì tốc độ tăng trưởng và nguồn lực R&D.
Điều đáng chú ý là giấy phép lần này chỉ áp dụng cho một số doanh nghiệp cụ thể và đi kèm điều kiện kiểm soát nghiêm ngặt. Điều đó cho thấy Mỹ chưa thay đổi lập trường chiến lược về AI và bán dẫn, mà đang áp dụng cách tiếp cận linh hoạt hơn nhằm tránh làm gián đoạn quá mạnh thị trường công nghệ toàn cầu.
Đối với Trung Quốc, việc tiếp cận được H200 mang ý nghĩa rất lớn trong bối cảnh nước này đang tăng tốc phát triển AI nội địa. Các công ty công nghệ Trung Quốc hiện đối mặt tình trạng thiếu GPU nghiêm trọng khi nhu cầu huấn luyện mô hình AI tăng mạnh. Dù Huawei và một số doanh nghiệp nội địa đang phát triển chip AI riêng, Nvidia vẫn được xem là tiêu chuẩn vàng về hiệu năng và hệ sinh thái phần mềm AI.
Reuters cho biết CEO Jensen Huang đã tích cực vận động Washington nới lỏng một phần hạn chế xuất khẩu, đồng thời nhấn mạnh việc duy trì hiện diện tại Trung Quốc là cần thiết để Nvidia tiếp tục dẫn đầu cuộc đua AI toàn cầu. Trong nhiều phát biểu gần đây, Huang cảnh báo việc cắt đứt hoàn toàn thị trường Trung Quốc có thể khiến các công ty Mỹ mất lợi thế cạnh tranh dài hạn và tạo cơ hội cho các đối thủ nội địa Trung Quốc phát triển nhanh hơn.
Giới quan sát nhận định diễn biến mới cho thấy AI đang khiến quan hệ công nghệ Mỹ - Trung bước vào trạng thái “vừa cạnh tranh vừa phụ thuộc”. Hai nền kinh tế lớn nhất thế giới hiện đối đầu gay gắt về chip bán dẫn, dữ liệu và AI, nhưng đồng thời vẫn gắn chặt với nhau thông qua chuỗi cung ứng công nghệ và lợi ích thị trường khổng lồ.
Trong bối cảnh AI ngày càng trở thành hạ tầng chiến lược của nền kinh tế toàn cầu, mỗi quyết định liên quan tới chip Nvidia giờ đây không chỉ là câu chuyện thương mại, mà còn phản ánh sự dịch chuyển quyền lực công nghệ giữa các siêu cường trong kỷ nguyên AI.