Thời sự, Xã hội
Mỹ và Trung Quốc chạy đua phát triển AI có khả năng tự cải tiến
Hạnh Vy - Chủ Nhật, 13/09/2026 11:40 SA
Vietnet24h - Cuộc đua AI giữa Mỹ và Trung Quốc đang bước sang giai đoạn mới, khi các công ty công nghệ hàng đầu hai nước không chỉ phát triển những mô hình thông minh hơn mà còn tìm cách để AI tự tham gia vào quá trình nghiên cứu, huấn luyện và tạo ra thế hệ AI tiếp theo.

Sau giai đoạn cạnh tranh về năng lực mô hình, chip và hạ tầng tính toán, cuộc đua AI giữa Mỹ và Trung Quốc đang chuyển sang một mục tiêu tham vọng hơn: dùng AI để xây dựng AI tốt hơn.

Các công ty AI hàng đầu tại Mỹ và Trung Quốc đang ngày càng sử dụng những mô hình tiên tiến để viết mã, thiết kế thí nghiệm và phát triển các phương pháp huấn luyện mới. Những công cụ này sau đó được sử dụng để nâng cấp các mô hình AI mạnh hơn.

Mục tiêu cuối cùng là đạt được cái gọi là “tự cải tiến đệ quy” (recursive self-improvement - RSI), trong đó hệ thống AI có khả năng tự thực hiện một phần hoặc toàn bộ quá trình cải thiện năng lực của chính mình.

Khi AI bắt đầu xây dựng thế hệ AI tiếp theo

Khái niệm RSI được xem là một trong những mục tiêu tham vọng nhất của ngành AI. Ý tưởng cơ bản là khi một hệ thống AI đủ thông minh để tự cải thiện, phiên bản mới sẽ trở nên giỏi hơn trong việc phát triển phiên bản tiếp theo.

Quá trình này có thể tạo thành một vòng phản hồi tăng tốc: AI hỗ trợ xây dựng một hệ thống mạnh hơn; hệ thống mới lại có khả năng cải thiện AI tốt hơn nữa, từ đó rút ngắn thời gian phát triển các thế hệ tiếp theo.

Nếu đạt tới mức tự động hóa cao, tốc độ tiến hóa của AI có thể vượt xa chu kỳ phát triển phần mềm truyền thống vốn phụ thuộc đáng kể vào các nhóm nghiên cứu con người.

Đây cũng là lý do RSI từ lâu được xem như một trong những “chén thánh” của AI. Nhà toán học người Anh Jack Good từng mô tả một kịch bản tương tự dưới khái niệm “bùng nổ trí tuệ”, trong đó một cỗ máy thông minh bước vào chu kỳ tự cải tiến liên tục và nhanh chóng vượt xa năng lực trí tuệ của con người.

Mỹ tăng tốc với AI có khả năng nghiên cứu AI

Tại Mỹ, các phòng thí nghiệm AI hàng đầu đang coi tự động hóa nghiên cứu AI là một hướng phát triển chiến lược.

OpenAI mới đây cho biết mục tiêu của hãng là xây dựng một nhà nghiên cứu AI tự động, có khả năng hỗ trợ và thúc đẩy hoạt động nghiên cứu deep learning. Tuy nhiên, OpenAI thừa nhận vẫn chưa chắc chắn về cách thức tiến tới một hệ thống RSI hoàn chỉnh nhưng vẫn bảo đảm an toàn và khả năng kiểm soát.

Động thái này cho thấy trọng tâm cạnh tranh đang dịch chuyển. Nếu trước đây lợi thế chủ yếu nằm ở số lượng GPU, dữ liệu và quy mô mô hình, thì trong giai đoạn tiếp theo, khả năng sử dụng AI để tự động hóa hoạt động nghiên cứu và phát triển AI có thể trở thành yếu tố quyết định.

Anthropic cũng từng cảnh báo về khả năng AI tiến gần tới RSI. Hãng cho rằng khi các hệ thống ngày càng có khả năng tự thực hiện công việc nghiên cứu, ranh giới giữa một công cụ hỗ trợ con người và một hệ thống có khả năng tự phát triển sẽ trở nên khó xác định hơn.

Trung Quốc không đứng ngoài cuộc đua

Các công ty AI Trung Quốc cũng đang nhanh chóng chuyển hướng sang nghiên cứu AI có khả năng tự cải tiến.

Tại Trung Quốc, khái niệm “self-evolution” (tự tiến hóa) ngày càng được nhắc đến trong giới nghiên cứu và doanh nghiệp công nghệ. Tại Diễn đàn Zhongguancun, một trong những sự kiện công nghệ lớn được nhà nước Trung Quốc hỗ trợ, Luo Fuli, nhà phát triển chính của mô hình MiMo AI của Xiaomi, từng nhận định “tự tiến hóa” sẽ là một trong những xu hướng lớn nhất của AI trong giai đoạn tiếp theo.

Mới đây, Tang Jie, nhà sáng lập công ty AI Z.ai có trụ sở tại Bắc Kinh, cho biết mô hình thế hệ tiếp theo GLM-6 đang được phát triển theo hướng “tự tiến hóa”.

Những động thái này cho thấy Trung Quốc đang cố gắng thu hẹp khoảng cách với Mỹ không chỉ bằng cách phát triển các mô hình cạnh tranh về hiệu năng mà còn bằng việc thay đổi cách thức tạo ra các mô hình AI.

Đây là hướng đi đặc biệt quan trọng trong bối cảnh Trung Quốc vẫn chịu những hạn chế về khả năng tiếp cận một số loại chip AI tiên tiến. Khi nguồn lực tính toán bị hạn chế, việc tăng hiệu quả thuật toán và dùng AI để tự động hóa quá trình nghiên cứu có thể giúp giảm một phần bất lợi về hạ tầng.

Cuộc đua không chỉ nằm ở sức mạnh tính toán

Sự xuất hiện của RSI có thể làm thay đổi cách đánh giá lợi thế trong cuộc đua AI.

Một quốc gia có thể không sở hữu nhiều nhất các trung tâm dữ liệu hay chip AI mạnh nhất, nhưng nếu các mô hình của quốc gia đó có khả năng tự tối ưu hóa thuật toán, tự viết mã và tự thiết kế các thí nghiệm hiệu quả hơn, khoảng cách về năng lực có thể được thu hẹp nhanh chóng.

Đây cũng là một trong những nguyên nhân khiến khoảng cách AI giữa Mỹ và Trung Quốc đang được đánh giá lại. Một số phân tích trước đó cho rằng lợi thế của Mỹ từng được tính bằng năm, nhưng tốc độ cải thiện của các mô hình Trung Quốc đã khiến khoảng cách này thu hẹp xuống chỉ còn vài tháng hoặc thậm chí vài tuần trong một số tiêu chí.

Điều này khiến cuộc cạnh tranh AI ngày càng ít phụ thuộc vào việc ai có mô hình mạnh nhất ở thời điểm hiện tại, mà chuyển sang câu hỏi ai có thể tạo ra các mô hình mạnh hơn với tốc độ nhanh nhất.

Rủi ro lớn nhất: AI có thể vượt khỏi khả năng kiểm soát

Tuy nhiên, chính khả năng tự cải tiến cũng là yếu tố khiến RSI trở thành một trong những chủ đề gây tranh luận gay gắt nhất trong ngành AI.

Nếu một hệ thống có thể tự thiết kế các phương pháp cải thiện năng lực, tốc độ phát triển có thể tăng nhanh hơn khả năng đánh giá và kiểm soát của con người.

Một số nhà nghiên cứu lo ngại rằng khi AI có khả năng tự cải tiến ở quy mô lớn, việc dự đoán hành vi của các phiên bản sau sẽ trở nên khó khăn hơn. Rủi ro không chỉ nằm ở việc AI thông minh hơn mà còn ở tốc độ mà nó có thể trở nên thông minh hơn.

Những cảnh báo này ngày càng được đưa ra trong bối cảnh các phòng thí nghiệm AI đang chịu áp lực phải phát triển nhanh hơn đối thủ. Gần đây, nhiều nhà nghiên cứu AI cũng lên tiếng yêu cầu các công ty dành thêm thời gian để xây dựng cơ chế an toàn trước khi triển khai những hệ thống ngày càng tự chủ.

Ai sẽ chiếm lợi thế?

Cuộc đua RSI hiện chưa có người chiến thắng rõ ràng. Mỹ vẫn có lợi thế lớn về các mô hình nền tảng, vốn đầu tư, hạ tầng tính toán và hệ sinh thái doanh nghiệp AI. Trong khi đó, Trung Quốc đang cho thấy khả năng đổi mới nhanh, triển khai AI trên quy mô lớn và thu hẹp khoảng cách về mô hình.

Nếu RSI thực sự trở thành hiện thực ở mức độ cao, lợi thế có thể thuộc về bên xây dựng được hệ sinh thái AI có khả năng tự cải tiến nhanh nhất, thay vì đơn thuần là bên sở hữu nhiều GPU nhất.

Điều đó cũng khiến cuộc cạnh tranh Mỹ - Trung trong AI trở nên có ý nghĩa chiến lược lớn hơn. AI không còn chỉ là một ngành công nghệ mới mà đang trở thành nền tảng cho nghiên cứu khoa học, sản xuất, quốc phòng, an ninh mạng và năng lực cạnh tranh kinh tế.

Vấn đề vì thế không chỉ là Mỹ hay Trung Quốc sẽ tạo ra AI mạnh hơn, mà còn là ai sẽ kiểm soát được quá trình AI tự tạo ra thế hệ AI tiếp theo.

Nếu một vòng lặp tự cải tiến thực sự được hình thành, cuộc đua AI có thể bước sang một giai đoạn hoàn toàn khác – nơi tốc độ tiến bộ của công nghệ không còn được quyết định chủ yếu bởi tốc độ làm việc của con người.

AI mã nguồn mở trở thành “mặt trận” mới trong cuộc đua công nghệ Mỹ - Trung Vietnet24h - Cuộc cạnh tranh trí tuệ nhân tạo giữa Mỹ và Trung Quốc đang chuyển sang một mặt trận mới: AI có trọng số mở (open-weight AI). Trong khi các công ty Mỹ từng dẫn đầu với những mô hình AI đóng, Trung Quốc đang nhanh chóng tạo dấu ấn bằng các mô hình có thể tải xuống, tùy chỉnh và triển khai với chi phí thấp hơn.
Mỹ cấm robot hình người Trung Quốc: Mặt trận mới trong cuộc đua AI Vietnet24h - Chính quyền Mỹ chính thức cấm nhập khẩu các mẫu robot hình người và robot bốn chân mới do Trung Quốc sản xuất, với lý do bảo vệ an ninh quốc gia và chuỗi cung ứng công nghệ chiến lược.
Tin khác cùng chuyên mục
Tin đọc nhiều
Cổ phiếu Nvidia phục hồi sau hai phiên lao dốc, nhà đầu tư vẫn lo ngại bê bối của CEO Jensen Huang Vietnet24h - Cổ phiếu Nvidia tăng trở lại trong phiên giao dịch trước giờ mở cửa ngày 11/11/2026, sau hai phiên giảm mạnh do những thông tin liên quan đến đời tư của Tổng giám đốc điều hành Jensen Huang và nghi vấn có liên quan đến hoạt động tình báo Trung Quốc.
Doanh thu tháng 10 của TSMC lập kỷ lục mới, tăng gần 60% nhờ nhu cầu chip AI Vietnet24h - Taiwan Semiconductor Manufacturing Company (TSMC), nhà sản xuất chip theo hợp đồng lớn nhất thế giới, ghi nhận doanh thu tháng 10/2026 đạt 586,89 tỷ Đài tệ (NT$), tăng 59,7% so với cùng kỳ năm trước và tăng 14,7% so với tháng 9.
Cổ phiếu Nvidia nhích tăng sau phiên lao dốc, nhà đầu tư tiếp tục đánh giá rủi ro từ bê bối của CEO Vietnet24h - Cổ phiếu Nvidia tăng trở lại trong giao dịch trước giờ mở cửa ngày 10/11, sau khi giảm hơn 4% trong phiên trước đó, khi giới đầu tư tiếp tục đánh giá những tác động tiềm tàng từ bê bối đời tư của CEO Jensen Huang và các cáo buộc liên quan đến hoạt động tình báo Trung Quốc.
Kakao tăng 7% lợi nhuận nhờ quảng cáo, chi 150 tỷ won mua lại cổ phiếu Vietnet24h - Tập đoàn công nghệ Kakao của Hàn Quốc ghi nhận lợi nhuận hoạt động quý III/2026 tăng 7% so với cùng kỳ năm trước, nhờ doanh thu quảng cáo và thương mại điện tử cải thiện.
Cổ phiếu công nghệ châu Á lao dốc, SK hynix, Samsung và SoftBank chịu áp lực bán tháo Vietnet24h - Làn sóng bán tháo cổ phiếu công nghệ trên Phố Wall đã nhanh chóng lan sang các thị trường châu Á trong phiên giao dịch ngày 6/11/2026.
Mitsui Chemicals cân nhắc thâu tóm JSR với giá hơn 8,2 tỷ USD, tái định hình ngành vật liệu bán dẫn Nhật Bản Vietnet24h - Tập đoàn hóa chất Mitsui Chemicals đang xem xét khả năng mua lại JSR, nhà sản xuất vật liệu bán dẫn hàng đầu Nhật Bản, trong thương vụ có giá trị dự kiến vượt 1.300 tỷ yen (hơn 8,2 tỷ USD).
AMD tăng tốc nhờ chip AI, doanh thu trung tâm dữ liệu gần gấp đôi Vietnet24h - Advanced Micro Devices (AMD) ghi nhận doanh thu kỷ lục 13,4 tỷ USD trong quý III/2026, tăng 45% so với cùng kỳ năm trước, nhờ nhu cầu mạnh đối với bộ xử lý máy chủ và chip tăng tốc trí tuệ nhân tạo.
Apple đạt doanh thu kỷ lục 114,5 tỷ USD, cảnh báo áp lực chi phí chip nhớ Vietnet24h - Apple ghi nhận doanh thu 114,5 tỷ USD trong quý IV tài khóa 2026, tăng 12% so với cùng kỳ năm trước và vượt kỳ vọng của Phố Wall nhờ doanh số iPhone và máy tính Mac tích cực.
Phát hành trái phiếu bằng đồng yên lập kỷ lục 16 tỷ USD khi cuộc đua đầu tư AI lan tới Nhật Bản Vietnet24h - Các doanh nghiệp và tổ chức nước ngoài đã huy động lượng vốn kỷ lục khoảng 16 tỷ USD thông qua trái phiếu định danh bằng đồng yên trong nửa đầu năm tài chính từ tháng 4 đến tháng 9/2026.
LG Display chuyển sang có lãi trong quý 3, nhưng lợi nhuận giảm 42% so với cùng kỳ năm trước Vietnet24h - Nhà sản xuất màn hình Hàn Quốc này cho biết hôm thứ Năm rằng lợi nhuận từ hoạt động kinh doanh trong giai đoạn từ tháng 7 đến tháng 9 đạt 250,6 tỷ won (189,3 triệu USD), đảo ngược khoản lỗ 107,7 tỷ won của quý trước đó.
Megaspeed mở cuộc điều tra nội bộ về chuỗi cung ứng chip Nvidia, khẳng định Alice Huang đã rời công ty từ năm 2025 Vietnet24h - Megaspeed International, doanh nghiệp điện toán đám mây có trụ sở tại Singapore đang nằm trong tâm điểm tranh cãi liên quan đến Nvidia, tuyên bố đã thuê luật sư bên ngoài để tiến hành điều tra nội bộ về hoạt động kinh doanh và chuỗi cung ứng của công ty.
Nvidia sau Jensen Huang: Bài toán kế nhiệm gợi nhớ Apple thời hậu Steve Jobs Vietnet24h - Việc Jensen Huang rời vị trí lãnh đạo Nvidia sau 33 năm đã làm dấy lên những tranh luận về tương lai của nhà sản xuất chip trí tuệ nhân tạo hàng đầu thế giới.
Vì sao Singapore liên tục xuất hiện trong cuộc tranh chấp liên quan đến chip Nvidia và Trung Quốc? Vietnet24h - Singapore đã cấm Alice Huang nhập cảnh trở lại vào tháng 2 năm 2026, sau khi các nhà chức trách cho biết bà đã cung cấp thông tin không chính xác về vai trò của mình tại Megaspeed.
Nvidia đối mặt khủng hoảng quản trị sau thông tin CEO Jensen Huang có mối quan hệ ngoài hôn nhân thứ hai Vietnet24h - Nvidia đang đối mặt với sức ép ngày càng lớn đối với ban lãnh đạo sau khi truyền thông Mỹ đưa tin CEO Jensen Huang có mối quan hệ ngoài hôn nhân với một nữ lãnh đạo cấp cao của chính công ty.
Nhà bán lẻ Việt Nam tạm rút smartphone Trung Quốc khỏi quầy trưng bày vì ứng dụng hiển thị sai chủ quyền biển đảo Vietnet24h - Một số hệ thống bán lẻ điện thoại tại Việt Nam đã đồng loạt tạm thời gỡ nhiều mẫu smartphone của các thương hiệu Trung Quốc khỏi khu vực trưng bày sau khi phát hiện ứng dụng thời tiết cài đặt sẵn trên một số thiết bị hiển thị thông tin sai lệch về chủ quyền quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa.
Quốc hội Mỹ gia tăng sức ép điều tra nghi vấn liên quan đến CEO Nvidia và tình báo Trung Quốc Vietnet24h - CEO Nvidia Jensen Huang đang đối mặt với sức ép giám sát ngày càng lớn từ Quốc hội Mỹ sau những thông tin về mối quan hệ cá nhân giữa ông và một nữ doanh nhân bị tình nghi có liên hệ với cơ quan tình báo Trung Quốc.
Bê bối Nvidia làm gia tăng rủi ro xuất khẩu đối với các doanh nghiệp chip Hàn Quốc Vietnet24h - Những tranh cãi xoay quanh CEO Nvidia Jensen Huang và nghi vấn có liên hệ với một cá nhân bị tình nghi liên quan đến tình báo Trung Quốc đang làm dấy lên lo ngại về an ninh chuỗi cung ứng bán dẫn trí tuệ nhân tạo.
Các nghị sĩ Cộng hòa yêu cầu CEO Nvidia giải trình về cáo buộc liên quan đến hoạt động tình báo Trung Quốc Vietnet24h - Ba nghị sĩ cấp cao của Đảng Cộng hòa tại Hạ viện Mỹ đang yêu cầu ông Jensen Huang, Giám đốc điều hành Nvidia, tham gia một buổi họp kín để giải trình về những thông tin liên quan đến mối quan hệ giữa ông với một nữ doanh nhân bị nghi ngờ làm việc cho tình báo Trung Quốc.
Grab giảm mức thu tối đa trên mỗi chuyến xe tại Việt Nam từ gần 40% xuống 32% Vietnet24h - Grab sẽ giới hạn tổng mức phí nền tảng và phí sử dụng ứng dụng được hưởng trên mỗi chuyến GrabBike và GrabCar tại Việt Nam ở mức tối đa 32% tổng giá trị hành khách thanh toán, giảm đáng kể so với mức tối đa trước đây khoảng 40%.
Trung Quốc chặn thương vụ SoftBank mua mảng robot ABB trị giá 5,4 tỷ USD Vietnet24h - Trung Quốc đã ngăn cản SoftBank hoàn tất kế hoạch thâu tóm hoạt động kinh doanh robot của tập đoàn công nghệ Thụy Sĩ – Thụy Điển ABB tại nước này.
World Cup 2026 khép lại với màn trình diễn lịch sử: Tây Ban Nha vô địch, Messi chia tay sân khấu lớn, BTS và Shakira khuấy động giờ nghỉ Vietnet24h - Trận chung kết FIFA World Cup 2026 không chỉ là cuộc đối đầu đỉnh cao giữa Tây Ban Nha và Argentina mà còn đánh dấu bước ngoặt trong cách tổ chức ngày hội bóng đá lớn nhất hành tinh. Lần đầu tiên, FIFA đưa mô hình biểu diễn giữa giờ kiểu Super Bowl vào trận chung kết, quy tụ hàng loạt ngôi sao âm nhạc toàn cầu như BTS, Shakira, Madonna và Justin Bieber, biến sự kiện thành một lễ hội thể thao – giải trí có sức hút chưa từng có.
World Cup giúp Google Search đạt kỷ lục về số lượng truy vấn mỗi giây Vietnet24h - Theo thông báo của Google hôm thứ Tư, World Cup đang tạo ra kỷ lục về số lượng truy vấn mỗi giây cho công cụ tìm kiếm của hãng.
Trung Quốc tổ chức bán marathon robot hình người, phô diễn bước tiến công nghệ AI và robot Vietnet24h - Trung Quốc đang chuẩn bị tổ chức cuộc thi bán marathon dành cho robot hình người tại Bắc Kinh, nhằm trình diễn những bước tiến mới nhất trong công nghệ robot và trí tuệ nhân tạo.
Samsung và BTS hợp tác để nâng cao trải nghiệm concert với Galaxy Vietnet24h - Samsung Electronics đang hợp tác với BTS cho chuyến lưu diễn hòa nhạc toàn cầu của nhóm, sử dụng sự hợp tác này để giới thiệu những chiếc điện thoại thông minh Galaxy mới nhất và giúp người hâm mộ kết nối với nhóm nhạc.
Thế vận hội mùa đông Milano Cortina 2026: Samsung kết nối vận động viên và người hâm mộ trong mọi khoảnh khắc Vietnet24h - Từ việc kiến tạo những góc nhìn đầy cảm xúc tại Lễ Khai mạc cho đến hỗ trợ công tác vận hành, Samsung không ngừng mở rộng cách thế giới trải nghiệm Olympic và Paralympic – đưa các vận động viên, người hâm mộ và cộng đồng xích lại gần hơn với Thế vận hội.
Khám phá những kiệt tác nổi tiếng của Henri Matisse, Salvador Dalí và Mark Rothko trên Samsung Art Store Vietnet24h - Samsung Electronics công bố bổ sung 15 tác phẩm nghệ thuật mới từ Tate vào Samsung Art Store.
ChatGPT, Claude, Gemini... lần đầu tiên tham dự thi đấu cờ vua Vietnet24h - Không còn là những chuyên gia viết luận hay trả lời phỏng vấn, các chatbot nổi tiếng lần đầu thi đấu cờ vua như những kỳ thủ thực thụ. Nhưng khi “bộ não ngôn ngữ” bước vào bàn cờ chiến thuật, chuyện đi sai luật hay “mắc bẫy ngớ ngẩn” là điều khó tránh khỏi.
Sự trỗi dậy của những “kỹ sư sân cỏ”: Khi chuyển nhượng bóng đá không còn là canh bạc cảm tính Vietnet24h - Trong suốt nhiều thập kỷ, các thương vụ chuyển nhượng cầu thủ thường được định đoạt bởi trực giác, mạng lưới cá nhân của giới tuyển trạch, hay đơn giản chỉ là tên tuổi và phong độ hiện tại của một cầu thủ. Nhưng bóng đá đang chuyển mình mạnh mẽ. Và ở thời điểm mà dữ liệu thống kê, trí tuệ nhân tạo và học máy ngày càng định hình cách chơi và cách mua bán, một “kỹ sư Microsoft” như Sudarshan Gopaladesikan trở thành biểu tượng cho một hình mẫu hoàn toàn mới: chuyên gia phân tích dữ liệu như mắt thần trong bóng tối, người biến canh bạc cảm tính thành chiến lược khoa học.
Bill Gates cho biết việc Trump cắt giảm ngân sách của USAID là vô cùng tàn khốc: 'Vẫn chưa quá muộn để đảo ngược chúng' Vietnet24h - Bill Gates cho biết tác động của việc Tổng thống Donald Trump cắt giảm USAID là "thảm khốc" nhưng có thể ngăn chặn được.
iPhone đang làm tổn thương giới trẻ? Người thiết kế ra nó lên tiếng Vietnet24h - Jony Ive, cha đẻ của iPhone, thừa nhận công nghệ smartphone đã dẫn đến những hậu quả đáng lo cho sức khỏe tâm thần. Cùng bà Powell Jobs, ông đang âm thầm phát triển một thiết bị mới để “sửa sai” cho chính di sản của mình.