Theo Reuters, hai Thượng nghị sĩ thuộc hai đảng Dân chủ và Cộng hòa đã gửi thư tới Cục Công nghiệp và An ninh (BIS) thuộc Bộ Thương mại Mỹ, đề nghị bổ sung các quy định mới nhằm kiểm soát hoạt động của các nhà gia công bán dẫn hàng đầu như TSMC. Mục tiêu là ngăn các công ty Trung Quốc sử dụng các công ty con hoặc pháp nhân trung gian ở nước ngoài để đặt hàng sản xuất chip AI tiên tiến.
Washington tiếp tục khép các lỗ hổng trong chuỗi cung ứng AI
Động thái mới xuất hiện chỉ vài ngày sau khi Bộ Thương mại Mỹ làm rõ rằng việc xuất khẩu chip AI tiên tiến cho các công ty con của doanh nghiệp Trung Quốc tại các quốc gia thứ ba như Malaysia vẫn phải xin giấy phép đặc biệt từ Washington.
Tuy nhiên, các nhà lập pháp Mỹ cho rằng vẫn còn một lỗ hổng đáng kể trong hệ thống kiểm soát hiện nay. Theo đó, các doanh nghiệp Trung Quốc có thể sử dụng các pháp nhân trung gian hoặc công ty bình phong ở nước ngoài để đặt hàng trực tiếp các nhà gia công bán dẫn, từ đó tiếp cận những dòng chip AI tiên tiến mà Mỹ đang tìm cách hạn chế.
Trong thư gửi lãnh đạo BIS, Thượng nghị sĩ Jim Banks và Andy Kim cảnh báo rằng nếu khoảng trống pháp lý này không được xử lý, hiệu quả của toàn bộ hệ thống kiểm soát xuất khẩu công nghệ tiên tiến của Mỹ sẽ bị suy giảm đáng kể.
TSMC trở thành tâm điểm của cuộc cạnh tranh công nghệ Mỹ - Trung
Mặc dù không trực tiếp sản xuất chip cho các công ty Trung Quốc bị cấm vận, TSMC vẫn đang nằm ở trung tâm của cuộc cạnh tranh địa chính trị công nghệ toàn cầu.
Là nhà gia công bán dẫn lớn nhất thế giới, TSMC sản xuất chip cho hầu hết các tập đoàn công nghệ hàng đầu như Nvidia, Apple, AMD và nhiều doanh nghiệp AI khác. Bất kỳ thay đổi nào trong chính sách xuất khẩu của Mỹ đều có thể tác động trực tiếp tới mô hình kinh doanh của ngành gia công bán dẫn toàn cầu.
Giới chuyên gia nhận định Washington hiện không chỉ tập trung vào việc kiểm soát chip thành phẩm mà đang mở rộng sang toàn bộ chuỗi cung ứng bán dẫn, từ thiết kế, sản xuất đến đóng gói tiên tiến. Điều này phản ánh quyết tâm duy trì lợi thế của Mỹ trong lĩnh vực AI và điện toán hiệu năng cao.
Chiến lược kiểm soát công nghệ ngày càng quyết liệt
Đề xuất mới là một phần trong chuỗi biện pháp mà Quốc hội Mỹ đang thúc đẩy nhằm hạn chế khả năng phát triển ngành bán dẫn tiên tiến của Trung Quốc.
Trong những tháng gần đây, nhiều dự luật và sáng kiến đã được đưa ra nhằm siết chặt việc xuất khẩu thiết bị sản xuất chip, dịch vụ bảo trì máy móc bán dẫn và các công nghệ liên quan tới AI. Một số nhà lập pháp thậm chí đề xuất áp dụng các hạn chế rộng hơn đối với hoạt động xuất khẩu thiết bị sản xuất chip từ Mỹ, Nhật Bản và Hà Lan sang Trung Quốc.
Washington cho rằng các biện pháp này là cần thiết để bảo vệ an ninh quốc gia và duy trì ưu thế công nghệ của Mỹ trong lĩnh vực AI. Trong khi đó, Bắc Kinh liên tục phản đối, cho rằng các chính sách kiểm soát xuất khẩu của Mỹ mang tính bảo hộ và làm gián đoạn chuỗi cung ứng công nghệ toàn cầu.
Cuộc chiến bán dẫn đang chuyển từ chip sang năng lực sản xuất
Các chuyên gia nhận định xu hướng mới cho thấy cuộc cạnh tranh công nghệ Mỹ - Trung không còn chỉ xoay quanh việc kiểm soát các bộ xử lý AI như GPU của Nvidia, mà đang mở rộng sang năng lực sản xuất bán dẫn tiên tiến.
Nếu các đề xuất mới được thông qua, các nhà gia công chip như TSMC, Samsung Foundry hay các đối tác sản xuất khác có thể phải đối mặt với quy trình thẩm định khách hàng nghiêm ngặt hơn, đặc biệt đối với các đơn đặt hàng liên quan đến AI và điện toán hiệu năng cao.
Trong bối cảnh AI ngày càng trở thành nền tảng chiến lược của nền kinh tế số, việc kiểm soát ai được tiếp cận năng lực sản xuất chip tiên tiến đang trở thành một mặt trận mới của cạnh tranh công nghệ toàn cầu. Những động thái mới từ Washington cho thấy cuộc chiến bán dẫn giữa hai nền kinh tế lớn nhất thế giới sẽ tiếp tục leo thang trong thời gian tới, với tác động ngày càng sâu rộng đến toàn bộ chuỗi cung ứng công nghệ quốc tế.