Cuộc gặp cho thấy chính quyền Mỹ đang ưu tiên cách tiếp cận dựa trên tự quản lý của ngành công nghệ, thay vì áp đặt thêm các quy định liên bang mới.

Cuộc gặp có sự tham dự của nhiều nhân vật hàng đầu trong ngành công nghệ Mỹ, trong đó có CEO Nvidia Jensen Huang, CEO Meta Mark Zuckerberg, CEO Google Sundar Pichai, CEO Microsoft Satya Nadella, CEO AMD Lisa Su, CEO Anthropic Dario Amodei, Chủ tịch OpenAI Greg Brockman, CEO Palantir Alex Karp và Chủ tịch Broadcom Hock Tan. Nhà sáng lập Amazon Jeff Bezos và Elon Musk cũng tham dự.

Cuộc ăn trưa diễn ra tại Nhà Trắng trong bối cảnh các công ty AI đang chịu sức ép ngày càng lớn về việc bảo đảm an toàn cho những hệ thống AI tiên tiến, đặc biệt sau một số trường hợp các AI agent được báo cáo đã thực hiện những hành động ngoài dự kiến khi tương tác với hệ thống máy tính.

Các tập đoàn công nghệ cam kết tăng kiểm soát AI

Sau cuộc gặp, Trump cho biết các lãnh đạo công nghệ đã đồng ý xây dựng một bộ nguyên tắc an toàn AI trên cơ sở tự nguyện.

Theo văn bản được công bố sau cuộc gặp, các doanh nghiệp sẽ phối hợp với đơn vị kiểm toán độc lập để đánh giá liệu các hệ thống AI có hoạt động đúng theo thiết kế hay không. Các công ty cũng cam kết triển khai những biện pháp nhằm ngăn AI tự ý truy cập hoặc can thiệp vào các hệ thống kỹ thuật ngoài phạm vi được cho phép.

Mark Zuckerberg cho biết các nguyên tắc bao gồm nhiều tầng kiểm soát, từ đánh giá rủi ro nội bộ, kiểm toán bên ngoài đến việc hội đồng quản trị của doanh nghiệp xem xét độc lập các báo cáo liên quan đến an toàn AI.

Thỏa thuận này được mô tả là một cam kết tự nguyện, thay vì một quy định pháp lý bắt buộc đối với toàn ngành.

Điều này phù hợp với định hướng mà chính quyền Trump đã theo đuổi trong chính sách AI. Một sắc lệnh được Nhà Trắng ban hành hồi tháng 6 nhấn mạnh việc thúc đẩy đổi mới AI và tránh các quy định quá nặng nề có thể làm chậm phát triển công nghệ, đồng thời tăng cường phối hợp giữa Chính phủ và khu vực tư nhân về an ninh và triển khai AI.

Trump phản đối việc “kìm hãm” AI

Phát biểu trước và sau cuộc gặp, Trump tiếp tục nhấn mạnh quan điểm ủng hộ tốc độ phát triển nhanh của AI.

Theo CNBC, Tổng thống Mỹ cho rằng các doanh nghiệp công nghệ cần chủ động chịu trách nhiệm đối với những rủi ro mà họ có thể nhận diện, trong khi các cơ quan thực thi pháp luật như Bộ Tư pháp và FBI vẫn có vai trò xử lý những hành vi vi phạm pháp luật.

Cách tiếp cận này đặt trọng tâm vào tự quản lý của ngành, thay vì xây dựng thêm một hệ thống quy định liên bang riêng dành cho AI.

Trước đó, Nhà Trắng cũng đã công bố khung lập pháp quốc gia về AI, trong đó nhấn mạnh mục tiêu vừa duy trì năng lực đổi mới của ngành công nghệ Mỹ, vừa giải quyết các vấn đề liên quan đến an toàn, niềm tin của công chúng và tác động của AI.

Trung tâm dữ liệu tiếp tục được mở rộng

Một nội dung khác được đề cập tại cuộc gặp là sự phát triển nhanh của hạ tầng trung tâm dữ liệu, nền tảng cung cấp năng lực tính toán cho các mô hình AI.

Trump tiếp tục ủng hộ việc mở rộng các trung tâm dữ liệu tại Mỹ, bất chấp những tranh luận về nhu cầu điện năng, chi phí hạ tầng và tác động đối với cộng đồng địa phương. Chính quyền Mỹ cho rằng việc mở rộng năng lực tính toán là điều kiện quan trọng để duy trì vị thế của Mỹ trong cuộc đua AI toàn cầu.

Đây đang trở thành một trong những vấn đề lớn của ngành AI. Khi các mô hình ngày càng lớn và nhu cầu sử dụng AI tăng nhanh, các doanh nghiệp phải đầu tư mạnh vào GPU, hệ thống máy chủ, mạng tốc độ cao và các trung tâm dữ liệu quy mô lớn.

Do đó, cuộc đua AI hiện không chỉ diễn ra ở cấp độ mô hình và thuật toán mà còn mở rộng sang chip, bộ nhớ, máy chủ, mạng, trung tâm dữ liệu và năng lượng.

AI ngày càng gắn với cuộc đua bán dẫn và hạ tầng

Danh sách khách mời tại Nhà Trắng cho thấy quy mô của hệ sinh thái được huy động cho cuộc đua AI hiện nay.

Nvidia, AMD và Broadcom đại diện cho những mắt xích quan trọng về chip và hạ tầng tính toán; Microsoft, Google, Meta, Amazon và các công ty AI tập trung vào nền tảng, mô hình và dịch vụ; trong khi Palantir đại diện cho nhóm doanh nghiệp phát triển các ứng dụng AI cho doanh nghiệp và chính phủ.

Sự hiện diện đồng thời của các doanh nghiệp ở nhiều tầng khác nhau cho thấy AI đang trở thành một hệ sinh thái công nghệ tích hợp, trong đó năng lực cạnh tranh phụ thuộc vào toàn bộ chuỗi từ thiết kế chip, sản xuất bán dẫn, hệ thống máy chủ, trung tâm dữ liệu đến mô hình AI và ứng dụng cuối cùng.

Đây cũng là lý do chính quyền Mỹ đặt AI trong mối liên hệ ngày càng chặt chẽ với năng lực sản xuất bán dẫn, an ninh mạng, năng lượng và chuỗi cung ứng công nghệ trong nước. Nhà Trắng hiện xác định việc bảo đảm chuỗi cung ứng tiên tiến trong nước là một trong những yếu tố phục vụ mục tiêu duy trì vị thế công nghệ của Mỹ.

Chính phủ Mỹ và ngành công nghệ tìm điểm cân bằng

Cuộc gặp tại Nhà Trắng diễn ra trong lúc giới công nghệ và các nhà nghiên cứu tiếp tục tranh luận về cách cân bằng giữa tốc độ đổi mới và yêu cầu an toàn AI.

Một mặt, các doanh nghiệp muốn duy trì tốc độ phát triển nhanh của các mô hình AI và tránh những quy định có thể làm tăng chi phí hoặc hạn chế đổi mới. Mặt khác, những sự cố liên quan đến AI agent, an ninh mạng, quyền riêng tư và khả năng kiểm soát các hệ thống AI ngày càng phức tạp đang tạo thêm sức ép đối với ngành.

Thỏa thuận tự nguyện được công bố sau cuộc gặp vì vậy trở thành một cơ chế trung gian: doanh nghiệp cam kết tăng cường kiểm soát và kiểm toán, trong khi chính quyền tiếp tục duy trì môi trường tương đối thuận lợi cho đổi mới.

Tuy nhiên, do đây là một thỏa thuận tự nguyện, mức độ thực thi và hiệu quả thực tế sẽ phụ thuộc vào cách từng doanh nghiệp triển khai các cơ chế kiểm soát, kiểm toán và giám sát trong thời gian tới.

Từ cuộc đua AI đến cuộc đua toàn bộ hệ sinh thái công nghệ

Cuộc gặp giữa Tổng thống Trump và các lãnh đạo công nghệ lớn một lần nữa cho thấy AI đang vượt ra ngoài phạm vi của một ngành phần mềm.

Để phát triển AI ở quy mô lớn, các quốc gia cần đồng thời có năng lực về bán dẫn, bộ nhớ, đóng gói chip tiên tiến, thiết bị mạng, máy chủ, trung tâm dữ liệu, năng lượng và nhân lực công nghệ cao.

Đối với các nền kinh tế đang tham gia sâu vào chuỗi cung ứng điện tử toàn cầu như Việt Nam, xu hướng này mở ra cơ hội tham gia vào nhiều mắt xích mới của chuỗi AI, nhưng cũng đặt ra yêu cầu nâng cấp năng lực công nghiệp. Không chỉ dừng ở lắp ráp thiết bị điện tử, Việt Nam cần từng bước phát triển các lĩnh vực như thiết kế phần cứng, sản xuất linh kiện – vật liệu, đóng gói và kiểm thử bán dẫn, thiết bị trung tâm dữ liệu, giải pháp AI công nghiệp và các dịch vụ công nghệ có giá trị gia tăng cao.

Cuộc đua AI vì thế đang chuyển dần từ cuộc đua giữa các mô hình sang cuộc đua xây dựng toàn bộ hệ sinh thái công nghệ phía sau AI.