Phát biểu được đưa ra tại một buổi họp báo truyền hình chính thức, người phát ngôn Văn phòng Tổng thống nhắc lại một joint fact sheet (bảng dữ liệu chung) giữa Seoul và Washington từ năm ngoái, trong đó có điều khoản đảm bảo rằng Hàn Quốc sẽ không bị đối xử bất lợi hơn so với các đối tác cạnh tranh chính khi bị áp thuế nhập khẩu chip từ Mỹ. 

Điều này xuất phát từ động thái của chính quyền Trump gần đây khi công bố áp mức thuế 25% với một số loại chip điện toán tiên tiến, phần lớn sản phẩm do Nvidia và AMD sản xuất. Bộ trưởng Thương mại Hàn Quốc đánh giá đây chỉ gây tác động hạn chế ngay lập tức đến các doanh nghiệp bán dẫn lớn của Hàn Quốc như Samsung Electronics và SK Hynix vì thuế không áp lên phần lớn xuất khẩu chip nhớ của nước này — nhưng vẫn có mối lo ngại về giai đoạn sau nếu phạm vi thuế rộng hơn. 

Bối cảnh toàn cầu: Chiến lược thuế quan và tự chủ công nghệ

Mỹ siết lại chuỗi cung ứng bán dẫn
Chính sách áp thuế nhắm tới chip nhập khẩu phản ánh xu hướng quốc gia hóa chuỗi cung ứng chip của Mỹ – ưu tiên sản xuất trong nước và thu hút đầu tư vào các nhà máy bán dẫn nội địa. Mục đích là giảm phụ thuộc vào nguồn cung bên ngoài, đặc biệt từ châu Á, và bảo vệ an ninh công nghệ quốc gia. Những biện pháp này phù hợp với chính sách thúc đẩy sản xuất AI/chip cao cấp tại Mỹ, dù vẫn gây tranh cãi do khả năng tăng chi phí cho ngành công nghệ và đối tác thương mại.

Đàm phán theo hướng bảo vệ lợi ích quốc gia
Hàn Quốc, với vị thế là một trong những trung tâm sản xuất chip nhớ hàng đầu thế giới, không thể đứng ngoài luồng chính sách này. Seoul đã chủ động đưa điều khoản đảm bảo “không bất lợi hơn các đối thủ cạnh tranh” vào thỏa thuận thương mại song phương từ năm ngoái, và nay muốn nhắc lại điều đó trong bối cảnh Mỹ cập nhật chính sách thuế quan mới. 

Điều này cho thấy ngoại giao kinh tế – công nghệ ngày càng trở thành trọng tâm chiến lược quốc gia: khi các quyết định thuế quan ảnh hưởng trực tiếp đến chuỗi cung ứng toàn cầu, quốc gia xuất khẩu như Hàn Quốc phải chủ động thương lượng để giảm thiểu rủi ro cạnh tranh.

Tác động đối với chuỗi cung ứng và ngành bán dẫn

Không đồng đều về mặt phạm vi
Hiện tại, thuế 25% mới của Mỹ chủ yếu nhắm vào chip điện toán tiên tiến (advanced computing) do Nvidia/AMD sản xuất, chứ không áp dụng đối với phần lớn chip nhớ — sản phẩm chủ lực của Samsung và SK Hynix. Vì vậy, theo Bộ trưởng Thương mại Hàn Quốc, tác động tức thì đối với xuất khẩu chip nhớ được cho là hạn chế. 

Tuy nhiên, nếu thuật ngữ “giai đoạn hai” (phase 2) được mở rộng — tức áp thuế lên nhiều loại bán dẫn hơn — thì điều này sẽ kéo theo hệ quả nặng nề hơn. Một lo ngại được nêu là mặt hàng chip nhớ, vốn chiếm phần lớn kim ngạch bán dẫn Hàn Quốc, có thể bị ảnh hưởng nếu chính sách được mở rộng. 

Áp lực lên logic sản xuất
Thuế quan gia tăng làm giảm tính cạnh tranh giá của sản phẩm Hàn Quốc tại thị trường Mỹ, nơi là một trong những thị trường xuất khẩu chiến lược và khu vực tiêu thụ lớn. Khi chi phí thuế nhập khẩu tăng, các công ty Hàn Quốc có thể phải cân nhắc các chiến lược sau:

• Tái cấu trúc sản xuất trong nước Mỹ (như đầu tư nhà máy sản xuất chip),

• Tìm thoả thuận miễn thuế/giảm thuế với Washington qua đàm phán song phương,

• Thương lượng điều khoản bảo hiểm rủi ro thuế quan.

Chính vì vậy, Seoul đang chủ động tìm kiếm điều khoản ưu đãi hơn trong đàm phán nhằm duy trì vị thế cạnh tranh của ngành bán dẫn Hàn Quốc trong bối cảnh chính sách Mỹ thay đổi nhanh chóng.

Vai trò của các thỏa thuận thương mại và cam kết đầu tư
Hàn Quốc và Mỹ đã ký thỏa thuận thương mại song phương vào tháng 7/2025, trong đó đưa ra mức thuế 15% cho phần lớn hàng hóa xuất khẩu, thấp hơn mức 25% trước đó, và giảm thuế cho nhiều sản phẩm công nghiệp. Trong phần liên quan bán dẫn, hai bên đã thống nhất rằng các thuế quan trong tương lai không được bất lợi hơn các đối tác khác có khối lượng thương mại tương đương, tạo tiền lệ cho Seoul trong đàm phán với Mỹ. 

Hiện tại, Seoul cũng đã cam kết đầu tư lớn vào các ngành công nghệ cao – bao gồm bán dẫn, AI, và các lĩnh vực chiến lược khác – nhằm củng cố quan hệ kinh tế với Mỹ, dù kế hoạch đầu tư cụ thể (350 tỷ USD) chưa được triển khai ngay trong nửa đầu năm 2026. 

Việc Mỹ – Đài Loan đạt được thỏa thuận tương tự trong đó Đài Loan cam kết đầu tư 250 tỷ USD vào sản xuất chip tại Mỹ để đổi lấy các điều khoản thuế quan thuận lợi cũng khiến Seoul cảm thấy cần phải bảo vệ lợi ích cho các doanh nghiệp Hàn Quốc tương tự như TSMC. 

Nhận định chiến lược

a) Quyền thương lượng trong nền kinh tế toàn cầu
Đối với Hàn Quốc, bảo vệ điều kiện thuế quan là câu chuyện không chỉ của ngành bán dẫn, mà là tài sản an ninh kinh tế quốc gia. Samsung và SK Hynix không chỉ là “gã khổng lồ” trong ngành chip nhớ, mà còn là những công ty góp phần lớn vào GDP và cán cân thương mại quốc gia. Chính sách thuế quan bất lợi có thể làm xáo trộn toàn bộ chuỗi giá trị sản xuất và xuất khẩu của Hàn Quốc trong ngắn và trung hạn.

b) Cạnh tranh với Đài Loan
Cam kết đầu tư của Đài Loan vào Mỹ và điều kiện thuận lợi mà hòn đảo này nhận được đã tạo ra “chuẩn thương mại” mới. Seoul không thể đứng ngoài cuộc và buộc phải thúc đẩy đàm phán để đảm bảo các điều khoản tương đương, nếu không muốn các công ty Hàn Quốc bị “thiệt thòi cạnh tranh” trong thị trường quan trọng nhất thế giới. 

c) Ưu tiên chiến lược và cảnh giác mở rộng thuế
Dù tác động ban đầu của thuế mới là hạn chế đối với chip nhớ, song khả năng mở rộng sang giai đoạn 2 — áp thuế lên nhiều mặt hàng bán dẫn hơn — là mối lo thực sự. Việc Seoul chủ động đàm phán nhằm giảm tác động tiềm tàng của giai đoạn 2 cho thấy một cảnh giác chiến lược để giảm thiểu rủi ro thị trường và duy trì ổn định cho ngành công nghệ cao. 

Kết luận
Hành động của Hàn Quốc không đơn thuần là phản ứng trước thuế quan Mỹ, mà là một bước quan trọng trong ngoại giao công nghệ và thương mại toàn cầu. Trong bối cảnh cạnh tranh AI – bán dẫn toàn cầu ngày càng quyết liệt và các quốc gia tìm cách tự chủ chiến lược, đàm phán điều khoản thuế quan thuận lợi với Mỹ là bài toán sống còn cho ngành bán dẫn Hàn Quốc.

Diễn biến này cũng là lời nhắc nhở cho các quốc gia công nghiệp khác, bao gồm Việt Nam và các nước ASEAN: chuỗi cung ứng công nghệ cao đang bị định hình lại bởi chính sách thuế, đầu tư và an ninh kinh tế, và việc chủ động tham gia đàm phán, đảm bảo lợi ích doanh nghiệp nội địa trong bối cảnh toàn cầu là hết sức cần thiết.