Rohit Sipahimalani, Giám đốc đầu tư của Temasek, cho rằng thị trường toàn cầu thời gian qua vẫn thể hiện khả năng chống chịu đáng kể trước nhiều cú sốc, phần lớn nhờ đà tăng trưởng lợi nhuận của các doanh nghiệp lớn liên quan đến AI.
“Việc đảo chiều xu hướng đầu tư AI là rủi ro lớn nhất”, ông Sipahimalani nhận định tại Milken Institute Asia Summit 2026 diễn ra ở Singapore ngày 7/10. Tuy nhiên, ông cho rằng kịch bản này chưa phải nguy cơ xảy ra ngay lập tức, dù thị trường có thể xuất hiện những biến động đáng kể trong năm 2027.
AI đang nâng đỡ thị trường chứng khoán
Theo lãnh đạo Temasek, AI đã trở thành một trong những động lực quan trọng giúp thị trường chứng khoán Mỹ duy trì ở vùng cao kỷ lục, bất chấp lợi suất trái phiếu chính phủ Mỹ tăng mạnh.
Đà tăng của thị trường được hỗ trợ bởi kỳ vọng về tăng trưởng lợi nhuận của những doanh nghiệp dẫn đầu trong lĩnh vực AI. Tuy nhiên, sức mạnh thể hiện ở các chỉ số chính đang che khuất sự phân hóa ngày càng lớn giữa các nhóm cổ phiếu.
Điều này đồng nghĩa nếu kỳ vọng về tốc độ tăng trưởng của AI suy yếu hoặc lợi nhuận thực tế không đáp ứng được định giá, sự điều chỉnh có thể lan rộng hơn phạm vi nhóm cổ phiếu công nghệ.
Cảnh báo của Temasek được đưa ra trong bối cảnh quy mô đầu tư vào cơ sở hạ tầng AI đang tăng nhanh, từ trung tâm dữ liệu, chip, mạng lưới đến hệ thống điện. Các khoản đầu tư khổng lồ này đang tạo ra một chu kỳ tăng trưởng mới cho nhiều ngành công nghệ, nhưng đồng thời cũng làm gia tăng mức độ tập trung vốn vào một số doanh nghiệp và công nghệ chủ chốt.
Lạm phát và lợi suất trái phiếu là rủi ro thứ hai
Bên cạnh AI, ông Sipahimalani xác định lạm phát là một rủi ro lớn khác đối với thị trường trong năm tới.
Nếu lạm phát duy trì ở mức cao, lợi suất trái phiếu có thể tiếp tục tăng. Khi đó, chi phí vốn của doanh nghiệp sẽ cao hơn, trong khi mức định giá của cổ phiếu, đặc biệt là những doanh nghiệp tăng trưởng cao, có thể chịu sức ép.
Rủi ro này đang trở nên đáng chú ý khi giá năng lượng tăng mạnh do căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông. Giá dầu Brent hiện đã vượt 100 USD/thùng, kéo theo nguy cơ lạm phát dai dẳng và gây sức ép lên lợi suất trái phiếu toàn cầu.
Trong khi đó, lợi suất trái phiếu Kho bạc Mỹ kỳ hạn 10 năm đã lên khoảng 5,31%, mức cao chưa từng ghi nhận kể từ năm 2002. Lợi suất kỳ hạn 30 năm cũng tăng lên khoảng 5,69%.
AI: Cơ hội tăng trưởng và nguồn rủi ro mới
Cảnh báo từ Temasek xuất hiện cùng thời điểm Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) đưa ra đánh giá tương tự về những rủi ro đang hình thành quanh làn sóng AI.
Giám đốc điều hành IMF Kristalina Georgieva cho rằng đầu tư AI đang trở thành một động lực quan trọng của tăng trưởng toàn cầu, nhưng quy mô đầu tư quá lớn cũng có thể tạo ra rủi ro tài chính nếu các doanh nghiệp không đạt được mức tăng trưởng lợi nhuận tương xứng với kỳ vọng.
Theo IMF, đầu tư AI xét trên tỷ trọng GDP có khả năng vượt qua các chu kỳ đầu tư lịch sử vào đường sắt, lưới điện hay viễn thông. Nếu kỳ vọng thị trường đối với năng suất và lợi nhuận từ AI không được đáp ứng, sự thất vọng có thể chuyển thành một cú sốc tài chính trên diện rộng.
Tuy nhiên, IMF cũng cho rằng nếu được triển khai và quản lý phù hợp, AI có thể giúp GDP toàn cầu tăng thêm khoảng 0,5 điểm phần trăm mỗi năm. Vì vậy, vấn đề không nằm ở việc ngăn chặn đầu tư AI mà là kiểm soát những rủi ro tài chính, lao động, an ninh mạng và ổn định hệ thống đi kèm.
Thị trường bước vào năm 2027 với nhiều biến số
Những cảnh báo liên tiếp từ Temasek và IMF cho thấy thị trường tài chính toàn cầu đang đứng trước một nghịch lý: AI vừa là động lực tăng trưởng, vừa có thể trở thành nguồn gây bất ổn nếu kỳ vọng bị đẩy lên quá cao.
Đối với nhà đầu tư, thách thức trong thời gian tới không chỉ là xác định doanh nghiệp nào có khả năng hưởng lợi từ AI, mà còn phải đánh giá liệu tốc độ tăng trưởng lợi nhuận có đủ để biện minh cho mức định giá hiện tại hay không.
Trong bối cảnh đó, diễn biến của lạm phát, giá năng lượng, lợi suất trái phiếu và chính sách tiền tệ sẽ tiếp tục có vai trò quan trọng trong việc xác định liệu đà tăng của thị trường chứng khoán có thể duy trì sang năm 2027 hay không.
Với quy mô đầu tư ngày càng lớn vào chip, trung tâm dữ liệu và hạ tầng AI, bất kỳ sự điều chỉnh mạnh nào trong kỳ vọng đối với AI cũng có thể tạo hiệu ứng lan tỏa vượt ra ngoài nhóm công nghệ, tác động tới thị trường vốn và toàn bộ chuỗi cung ứng công nghệ toàn cầu.